Małgorzata Poraj Badowska

Legendy sandomierskie

Armoryka
Sandomierz

Projekt okładki: Juliusz Susak 

Na okładce: Dzwonnica katedralna w Sandomierzu, fot. Elżbieta Sarwa (2006),

......................................................................
....................................................................... 

Copyright © 2014 by Wydawnictwo „Armoryka”

Wydawnictwo ARMORYKA

ul. Krucza 16

27-600 Sandomierz

tel +48 15 833 21 41

e-mail: wydawnictwo.armoryka@interia.pl 

http://www.armoryka.pl/ 

ISBN 978-83-7950-324-7

Sandomierz

obok Gniezna, Krakowa, Poznania, Wrocławia, Gdańska czy Kalisza należy do grupy najstarszych i najważniejszych polskich miast – jednej z kolebek naszej państwowości, kultury i religijności. Osadnictwo na terenie miasta ma niezwykle dawną metrykę, bo ludzie mieszkają tu nieprzerwanie od sześciu i pół tysiąca lat. Sandomierz najpierw był stolicą plemiennego państwa Lędzian. Po zjednoczeniu plemion polskich przez Piastów zachował funkcję ośrodka administracyjnego i kolejno był stolicą ziemi, księstwa i województwa (do rozbiorów). Pierwszy raz lokowano go na prawie niemieckim przed 1227 rokiem, a ponownie – po całkowitym zniszczeniu przez Tatarów – w r. 1286. Upadek Sandomierzowi przyniosły jednak nie najazdy tatarskie, ale potop szwedzki, rozbiory i okres PRL-u. Obecnie jest stolicą diecezji i powiatu W mieście znajduje się 7 szkół średnich i 4 szkoły wyższe, muzea, i biblioteki.

I. Książęta, królowie...

Książę Henryk Sandomierski (ok. 1132-1166)

Gdy Bolko Krzywousty, umierając, podzielił Polskę między synów, Sandomierskie przypadło w udziale Henrykowi, którego Salomea z Bergu urodziła jako pogrobowca...

Rękawiczki Królowej Jadwigi

W Sandomierzu od kilkuset lat przechowywane są z szacunkiem rękawiczki wielkiej królowej Jadwigi z rodu węgierskich Andegawenów...

II. Czasy Tatarów

O zabiciu Piotra z Krępy

Sandomierski gród warowny bronił najeźdźcom ze wschodu dostępu do serca kraju...

O bł. Przeorze Sadoku i męczennikach dominikańskich

Wtedy też doszło do męczeństwa dominikanów w kościele św. Jakuba Ap. A było tak...

Salve Regina

Gdy w kościele odbywała się rzeź, wół, który stał w klasztornej stajence...

Halina Krępianka

Mijały lata, Halina, córka Piotra z Krępy, dorosła, wyszła za mąż za Jaśka Pilawę, wojewodę sandomierskiego...

Święta ziemia

Nadszedł wiek XVII. Król Zygmunt III Waza ufundował nowy kościół i potrzebował doń św. relikwii. Posłał więc delegację panów polskich do papieża z prośbą...

Pan Jezus Miłosierny od Świętego Ducha

W kościele Św. Ducha znajduje się cudami słynąca gotycka rzeźba Pana Jezusa Miłosiernego pochodząca podobno z kaplicy sandomierskiego zamku...

Piszczele

W XIX wieku w jednym z wąwozów znajdującym się opodal kościoła św. Pawła Ap...

III. Czasy wojen

Za poległych pod Warną...

Każdego wieczora, zimą i latem, w słotę i upał, w zamieć śnieżną i przy ciepłym wietrzyku...

Rycerz Bobola

Gdy wojska szwedzkie niczym potop zalały ziemie Rzeczypospolitej...

IV. Święci i błogosławieni

Bł. Wincenty Kadłubek (1161-1223)

Polski kronikarz, najpierw prepozyt kolegiaty sandomierskiej, a następnie biskup krakowski, Mistrz Wincenty...

Księżniczka Adelajda Piastówna

O Adelajdzie mamy niewiele informacji. Wiemy tylko, że mieszkała i zmarła w Sandomierzu i była wielką dobrodziejką zakonu dominikańskiego...

Lipy św. Jacka

Święty Jacek Odrowąż, wraz ze swym kuzynem bł. Czesławem szczepili zakon dominikański w Polsce...

Rzecz o Teresie Izabeli Morsztynównie

W podziemiach kościoła św. Józefa spoczywa ciało Teresy Izabeli Morsztynówny, wojewodzianki sandomierskiej, zgasłej w roku 1698 w wieku 18 lat, panny bardzo pięknej...

V. Duchy zjawy upiory

Łukasz Słupecki diabeł sandomierski

Andrzej Sarwa tak o nim pisze: “Pan Łukasz Słupecki, okrutny szlachcic po śmierci czartem został. Jak na sandomierskiego biesa przystało, nie włóczył się bądź gdzie, ale Sandomierza pilnował...

Porwanie mistrza Twardowskiego

Z Sandomierzem związany jest też słynny XVI-wieczny czarnoksiężnik dr Jan Twardowski... 

Strzyga

W wieku XVII w w kryptach pod sandomierską katedrą żywcem pochowano kobietę...

Duch popa z Cmentarza Katedralnego

Andrzej Sarwa opowiada... 