Paul Kock

DOM BIAŁY I

Konwersja: Nexto Digital Services

Spis treści

ROZDZIAŁ I.

ROZDZIAŁ II.

ROZDZIAŁ III.

ROZDZIAŁ IV.

ROZDZIAŁ V.

ROZDZIAŁ VI.

DOM BIAŁY

powieść

Tom I.

Kock Paul

z francuzkiego przełozył Józef Ignacy Kraszewski

ROZDZIAŁ I.

TRZEY MŁODZIEŃCE.

Było to koło połowy Lipca, roku tysiąc ośmset dwódziestego piątego; czwarta tylko co wybiła na zegarze gmachów Ministeryum Skarbu, a Kanceliści zamykając szybko szuflady w swoich stołach, pakując do teki papiery a pióra do piórników, porywali za kapelusze przestając myśleć o pracy, i oddając się zupełnie własnym interessom i przyjemnościom.

W tłumie osób różnego wieku snujących się po korytarzach, jeden jegomość od lat dwudziestu kilku, ułożywszy papiery, pióra i ołówki, daleko porządniej niż zwykle młodzi ludzie, opyliwszy kapelusz i suknie, wziął pod pachę wielką tekę zielona, która zdaleka mogła na sekretarską wyglądać, i nadając swoje; twarzy wyraz dobroci i przyjemności, poszedł za tłumem cisnącym się do drzwi, kłaniając się na lewo i na prawo, witającym go towarzyszom, którzy doń uśmiechając się mówili: "Dzień dobry Robino!" (Robineau).

Pan Robino (gdyż jużeśmy sie dowiedzieli o jego nazwisku, uszedłszy ze sto kroków, nabrał cale innej miny. Nadął się, podniósł głowę do góry, przyśpieszył kroku z wymuszeniem, a miejsce dobrotliwego uśmiechu, zastąpiła mina zamyślona i wielkie okazująca zajęcie — przycisnął silniej zieloną tekę, spoglądając protekcjonalnie na przechodzących — słowem nie wyglądał na kancelistę tego dochodu tysiąc pięćset franków, ale najmniej na Naczelnika bióra.

Jednakże, mimo tak pysznego chodu Robino szedł do skromnego traktijeru, gdzie za trzydzieści dwa su (sous) dawano obiad, który mu bardzo smakował, bo na lepszy nie wystarczało; w tem przynajmniej Robino miał rozum: przestawać na swojem, jest to jedyny sposób uszczęśliwienia; a że bogaci skarżą się bezustannie, uboższym wypada miarkować swoje żądania, żeby im było tego dosyć co mają. Lecz przebywając ogród Pale-Rojal, przez który trzeba iść było do restauratora, Robino zatrzymany został przez dwóch młodych ludzi wystrojonych, którzy śmiejąc się zastąpili mu drogę. Jeden z nich mogący mieć około lat dwódziestu czterech — był wzrostu wysokiego, szczupły i cokolwiek zgarbiony; jak zazwyczaj ludzie dobrego wzrostu, którzy nie służyli w wojsku. Mimo tego chód jego lekki, a we wszystkich poruszeniach, maluje się pewien rodzaj zaniedbania oddychający prostotą i wesołością zachwycającą. Przyjemna twarzyczka, niebieskie oczy, blond włosy spadające na czoło wysokie i dumne, czynią go wcale przystojnym chłopcem, lecz bladość jego, cóś nakształt siniaków pod oczyma, a nawet wyraz twarzy, okazują że już użył życia, i postarzał uczuciami i roskoszą.

Towarzysz jego mniejszy jest wzrostem, rysy ma mniej regularne, ale piękniejszym jest podobno; czarne ma włosy, oczy choć ciemne maja jednak wyraz pociągającej słodyczy; głos jego i uśmiech dokończają tego, co oczy zaczęły. Nie przebija się w nim tyle wesołości, tyle żywości, ile w drugim, ale też nie zdaje się być już tak zużytym wszystkiemi przyjemnościami życia, jak on.

Na widok dwóch młodzieńców, Kancelista rozjaśnił czoło, ścisnął co prędzej rękę blondyna, wołając: "Eh! to Alfred de Marsej (Marcey), bardzom rad żeśmy się spotkali... i pan Edward!... zdrowie jak widać zawsze dobrze służy.... pewno na obiad, i ja także..."

Ten, którego Robino ciągle ściskał za rękę, i którego twarz szlachetna i pełna dowcipu, okazywała jednak trochę skłonności do żarła, spoglądał z uśmiechem na kancelarzystę — a w tym uśmiechu było trochę złośliwości, za którą możeby się kto uraźliwy rozgniewał, gdyby w ten moment nie zawołał otwarcie i wesoło:

 — "Poczciwy Robino!... Cóż sie z tobą dzieje?... Mój przyjacielu, teraz jużtak wysokich kapelaszów nie noszą... eh fe! to jeszcze przeszłoroczne, ale to zapewne żebyś się wyższym wydawał ?... a poły!... aj! aj!". wyglądasz jak szlachciura... któż cię tak u djabla ubiera? cofnąłeś się pol wieku w tył twoim ubiorem !.

Robino przyjmuje za dobrą monetę te żarty, i puszczając nakoniec jego rękę, odpowiada dobrodusznie.

— "Łatwo to wam, mości panowie bogaci, mając pięćdziesiąt lub sto tysięcy liwrów intraty, iść za modą, pilnować najmniejszych odmian w kroju sukni, lub w kapeluszu, a biedny kancelarzysta mający sobie tylko sto luidorów pensii!... Jednakże — wkrótce mam dostać rangę. Sami pojmujecie, że trzeba porządku, oszczędności, kiedy niechcemy robić długów; a wreszcie, nigdym się bardzo nie zajmował ubiorem!... Wcale nie mam pretensyj, dla mnie — mój Boże! byleby czysto, co mi to znaczy, czy suknia dłuższa, czy krótsza ? "

— "O! filozofujesz Robino!... a te loczki tak symetryczne z obydwóch stron!"

— "Ja ich nigdy nie zawijani, same się kręcą!" — "Dajże pokój, założyłbym się, że spać nic pójdziesz póki ich nie pozakręcasz!..." — "Ot, to proszę!..." — "O! znam ja waszeci, z tą udaną obojętnością !... Tak to i w szkołach bywało.:. on mało dbał co dadzą na obiad;... a potem udawał chorego, ażeby go bulijonikiem karmiono!..."

To mówiąc, młody człowiek obraca się do towarzysza, który się niemoże wstrzymać od śmiechu, gdy tymczasem Robino, dla odmienienia rozmowy, przerywa: "No, panie Edwardzie, jakże idzie literatura, teatr?... zawsze się. zapewne powodzi ?... przywykłeś do tego?..."

Edward skrzywił się trochę, a Albert zawołał śmiejąc się do rospuku: "Właśnie w porę o powodzeniach go zagadnąłeś;... tożeś to w słabą żyłkę natrafił!... Czyliżeś po zmarszczonem czole, po tym nosie spuszczonym na kwintę, nie poznał autora, któremu się wydarzył przypadek!... który padł ofiarą intrygi! którego sztuka, mówiąc krócej, upadła! — "Ba ! czy to być może ?... Jakto ? panie Edwardzie, nieudało ci się?"

— "Tak mój panie — " odpowiedział Edward z westchnieniem. — "Ach to pociesznie !..." — " Znajdujesz to śmiesznem?..." — "Nie... nie chciałem mówić źe to dziwnie;... ty, któremu się tak powodziło.... Wiec ta sztuka złą być musiała?... to jest... niepodobała się?"

— "Tak mi się zdaje, kiedy ją wyświstano!"

— "Juź ja tam nie wiem, jaką była twoja sztuka, ale pewny jestem, że gorszą być nie mogła nad te, na której byłem pozawczoraj w teatrze Fejdo... Wystaw sobie — galimatias!... wchodzą... wychodzą;... koniec końcem musiało to być porządnie głupie, kiedy ja co nigdy nie świszczę, niemogłem sie wstrzymać od tego... syczałem jak grzechotnik."

Alfred wstrzymywał się kilka minut od śmiechu, lecz nakoniec wybuchnął biorąc się za boki, a Edward układając minę zadowolniona, rzekł: — "Bardzom panu wdzięczen, żeś sie także przyłożyć raczył do obalenia mojego dzieła,"

— "Jakto!... więc — więc to było twoję? zawołał Robino wytrzeszczając maleńkie, czarne oczy."

— "Tak, tak! dodał Alfred, na jego to sztuce syczałeś jak grzechotnik!..." — "Ach! mój Boże, mocno mie to martwi !... Gdybym się był domyślił;... ale.. to twoja wina, było mi przysłać bilet, rzeczy inaczejby poszły... Teraz przypominam sobie, że tam było wiele dowcipu, kilka scen przewybornych... mocno mie to martwi, panie Edwardzie..." — "Bądź pewny, ze ja się za to bynajmniej nie gniewam — parę świśnień mniej, więcej — co to znaczy!... mojem zdaniem w teatrze lepiej runąć porządnie od razu, - jak trzymać się na włosku przez kilka reprezentacyj."

— ""Więc mi tego mieć za złe nie będziesz? " — " Nie! odpowiedział Alfred, okazałeś mu przez to moc twojej przyjaźni, kto się kocha, ten się kłóci!.., A z resztą, najsławniejsi wodzowie nie jedną bitwę przegrali;... nieprawdaż Edwardzie ?..; Poszedłbym o zakład, że od pozawczorajszego wieczora, powtórzono ci to z pięćdziesiąt razy."

Edward uśmiechnął się; lecz ta. razą, już z dobrego serca wziął znowu za rękę swego przyjaciela, ktory patrząc na Robina, uśmiecha się złośliwie.

— "Zawsze jesteś zatrudniony, Bobino?" — "Oh! zawsze;.. robotę mamy piekielną:.. Szef bióra polega na mnie... wie... ze w chwilach pracy znajdzie mrę zawsze koło siebie..." — "Cóz tam masz w tej ogromnej tece, ktora tak ściskasz pod pacha?... Czy nie myślisz dzisiejszego wieczora grać roli notaryusza?..." — "Nie, to nic dla zabawki, to robota, którą niosę z sobą..." — "Do licha!" — "Arcy pilna robota, czasami i nocą siedzieć musze;... lecz za to pewny jestem awansu!.."

Alfred nic nic odpowiada: zagryzł tylko usta, spojrzał na Edwarda; i po kilku chwilach rzekł: "A miłostki, Robino, jak idą?... Ucz masz teraz kochanek?" — "Oh! w tem to ja mam rozum, wielki rozum; naprzód ze nie jestem w stanie tracić na kobiety; powtóre, choćbym i mógł, tobym tego nie zrobił;... ja wtem nie smakuję... Lubię zęby mie kochano dla mnie tylko samego, nic dla moich pieniędzy!..."

— '"Zapewne, nie przeczę, ześ godny ubóstwienia."

— " Ale ja nie mówie wyraźnie, zęby mnie ubóstwiano; lecz zadam tej sympatyi... tego zupełnego oddania się... tego... go... Ah! śmiejesz się!... nie wierzysz w prawdziwą miłość!..."

— "Ja ? o! bardzo przepraszam, ja wierzę we wszystko, w co tylko chcesz, za dowód nawet powiem ci, ze mi się zdaje, iź kocham wszystkie ładne kobietki; nieprawdaż Edwardzie?... Ale! zapomniałem — z nim teraz o kobietach mówie me można."

— "Jakto! czy i na tem upadł? zawo łat Robino śmiejąc się sam ze swego dowcipu."

— "Nie... ale właśnie — ostatnia jego kochanka uciekła z jednym Anglikiem, i Edward przysięga, ie już więcej szwaczek kochać nie będzie..." — "Ah! wiec to była szwaczka!... a przysiągłbym, żeś jej nigdy niczego nie odmówił;... boś ty bardzo wspaniały... a ona porzuciła cię, dla jakiegoś Anglika, który jej powóz obiecał; Otoż to szalej za kobietami!...

— "A za kimże szaleć?... Co do mnie, choć mię kobiety często oszukują, ja się zato na nie, nie gniewam;.., bo, koniec końcem, kochanka która nas porzuca, dozwala nam wybrać sobie drugą, gdy tymczasem stała, tak nas uplącze, ze nie wiemy jak się od niej uwolnić!"

— "Otoż to rozumowanie płochych; przerwał Edward; o! ty zawsze w miłości będziesz szczęśliwym Alfredzie: bo nigdy prawdziwie kochać nie będziesz!" — "To prawda, rzekł Robino, on bieży tylko za roskoszą, nie za uczuciem; a będąc jak on bogatym, dobrego urodzenia i jedynakiem, kiedy ojciec pozwala robić co się zamarzy, nie brak roskoszy. Ja, moi panowie, umiem się ograniczać: nie jestem wybredny, nie dbam o przepych i honory. Do szczęścia potrzeba mi tylko miejsca zyskownego, a choć to trochę trudzące, ale ja lubię pracę... a nim się oźenie, chce mieć kochanko czuła, przywiązaną, nie kosztującą mię ani grosza, na której wierności mógłbym polegać, bo jestem strasznie zazdrośny."

— "I gdzież ten skarb znaleść, Robino?"

— "O! łatwo; wprawdzie, nie szukam go miedzy szwaczkami i służącemi!... — Ale, przepraszam moi panowie, zagadałem się z wami, i zapomniałem zupełnie, że mnie czekają z obiadem, na ktory jestem od ośmiu dni zaproszony... Pewnoby tam nie usiedli do stołu bezemnie,

a ja niechce zęby na mnie czekano tak długo...."

To mówiąc, Robino zbliżył się do Alfreda, żeby mu podać rękę, a Alfred korzystając z chwili, chwyta tekę, którą pisarek trzymał pod pachą.

— "Moja teka... teka moja!... zawołał Robino, do sto djabłów proszę nic żartować!..."

— "Założyłbym się że w niej sam tylko biały papier, rzekł Alfred trzymając tekę; no Robino, o zakład, chceszze wygrać u mnie smaczny obiadek u Wery?"

— "Ja... nie zakładam się o obiady... Pilno mi, oddaj tekę... proszę tam nie zaglądać... są to tajne prace..."

Ale Alfred nie słucha, i rozwiązując tekę, pokazuje Edwardowi cztery poszyty listowego papieru, trzy laski laku, ołówek i dwa papiery szpilek.

— "Nad tem wiec trawisz nocy? rzecze Alfred, a Edward polega od śmiechu, mszcząc się za wygwizdanie swojej sztuki..."

Robino udaje zadziwienie i woła: — "Ach! mój Boże, musiałem się pomylić, wziąłem jeden poszyt zamiast drugiego... tyle ich mam przed sobą!... Niezmiernie mi to popsuto szyki, i gdyby nie obiad, na który mnie czekają, powróciłbym do bióra"

— "Oddaję, Jaśnie Wielmożnemu Panu, jego tajemne praco, odpowiada Alfred oddając mu tekę, a Robino bierze ją pod pachę, i chce się oddalić, dla uniknienia żartów, które mu niechybnie grożą, lecz Alfred zatrzymuje go.

— "Spodziewam się, Robino, że się nie gniewasz?"

— "Ja!.. miałbym się gniewać... i za coż?.. ty lubisz śmiać się, żartować, ja także, kiedy mi czas wystarcza."

— "Tak, wiem że zresztą jesteś dobry chłopiec; ale Słuchay, żebyś mi dowiódł, iż się nie gniewasz za to, żem sprofanował niegodnem okiem tekę administracyjną, przyjdź dziś wieczór do mnie... do naszego domu; mój ojciec daje wielki wieczór... dalibóg niewiem na jaką pamiątkę; ale to wiem tylko, że będą tańce, gra, ładne kobietki. Mimo twoich powszednich miłostek, jesteś także amatorem, trzeba przyjść.,. Edward, mi obiecał, że także bedzie z nami; ogramy go, to przynajmniej zapomni o nieszczęśliwym losie swej sztuki... A z resztą; kto wie? może znajdzie w licznem gronie jaką piękność, której spojrzenie zagładzi w jego sercu pamięć zdrajczyni.... No... coż? przyjdziesz??"

Robino cały zajaśniał radością, kiedy Alfred mówił do niego, porywa go za rękę, i ściska silnie, mówiąc: — "Mój przyjacielu... zaiste!,.: wszelako... umiem czuć... to zaproszenie... proszenie... szenie..."

— "Dajże pokój tym komplementom! bez ceremonii! chciałem cię prosić na piśmie... ale ja tak jestem roztrzepany... zapomniałem o tem.... Więc będziesz ?..."

— "Niezawodnie, będę miał honor... i jestem..."

— "No; stało się, bądźże wieczorem, będziem się starali zabawić, co nić zawsze łatwo na wielkich wieczorach..."

To mówiąc, Alfred porywa swego towarzysza, oba skłonili się kanceliście, i oddalają się śpiesznie, zostawując naszego pana Robino w ogrodzie Pale-Rojal, tak zajętego uczynionem mu zaproszeniem i wieczorem który ma przepędzić u Barona de Marsej, że gdyby nic wysokie brzegi sadzawki, które go zatrzymują, wpadłby prosto na fontannę, idąc do traklijeru.

ROZDZIAŁ II.

MODNIARKA — UBRANIE.

Robino przybył do swego skromnego Restauratora, którego sale pełne są osób jak zwyczajnie, bo więcej zawsze ubogich niż bogatych, nie idzie za tem ażeby wszyscy bogaci chodzili do najlepszych traktijerów, ale to pewna, ze w tańszym traktijerze, ludzie mają lepszy apetyt, na którym zbywa w złoconych salach.

Chleba dają ile kto chce, i stołownicy nie oszczędzają go, wołając ze wszystkich kątów salonu — "Chłopcze! chleba! — "

Robino który zwykle nie mato jada, dziś utracił apetyt, je rosół nie ganiąc go wcale ze nadto słony, co niezmiernie dziwi służącego, nareście, gdy ten pyta go, co chce jeść więcej, Robino odpowiada. — "Co chesz! ale śpiesz się... nie mam czasu... dziś idę na wieczór do Barona de Marsej — jeszcze się muszę ubierać."

— "Może pan rozkaże beef-steck z jabłkami, odpowiada posługacz dbając mało o to, czy jego stołownik pójdzie na wieczór do jakiego Barona, czy nie — a Robino spogląda poważnie w około, żeby się przekonać czy kto uważa to, co powiedział, i czy nań patrzą z większem uszanowaniem. Lecz napróżno toczy wzrok ciekawy po przyległych stołach, otaczający go nadto są zajęci zmiataniem z talerzów, żeby mogli na swoich sąsiadów uważać — w traklijerze gdzie dają jeść za 32 su, jeden drugiemu nic robi ambarasu. "

Riobino widząc ze się nikt nim nie zajmuje, chociaż znowu z baronostwem wyjechał, zajada śpieszno pozostałe trzy potrawy; a służący przynosi mu deser. Tu kancelista porywa się z krzesła i biorąc tekę pod pachę, odchodzi od stołu, mówiąc:

— "Chłopcze! to dla ciebie..; napijesz się za moje zdrowie..."

Potem leci jak szalony przez salę, trącając gości po drodze, którzy się na jego nieuwagę uskarżają — a chłopiec spogląda z kwaśną miną na orzechy i figi, których ma się napić.

Robino przyszedł nareszcie na ulicę Świętego Honorijusza, gdzie mieszka; zbliżając się do domu, w którym na dole jest magazyn mód, zwalnia kroku, jego oczy zdają się chcieć przebić na wylot żółtą floransową firankę, ukrywającą przed okiem przechodniów, panienki pracujące w sklepie.

— "Tam do djabła, mówi Robino sam do siebie, dopiero szósta, Franusia nie prędko wyjdzie z magazynu... a lak mi jej pilno potrzeba!... Gdyby ten trzpiot Alfred był mi kilką dniami wprzódy oznajmił, byłbym się na len wielki wieczór przygotował i nicby nic brakło. — Ci panowie bogacze, nigdy o tem nie myślą, że nie wszyscy tyle mają, co oni... Ot niewiem czy mam białą kamizelkę i jedwabne pończochy ?... Czy mamże jedwabne pończochy?... Ach! mój Boże! pożyczytem je Franusi, kiedyśmy ostatnią razą szli na teatr... i jeszcze mi ich nie oddała... To oczywiście na tem się skończy, że ona mię ze wszystkiego ogołoci!.. Nadto jestem wspaniały... Ale, broń Boże ona te pończochy podarła, damże ja jej.. Bo to; mając tylko pięćset franków pensyi, kiedy się z tego trzeba utrzymać, i wygrać jakaś rolę na świecie, nie można opływać w jedwabne pończochy, niepodobna!.,. A prócz tego, od niejakiego czasu, w karty mi się nic powodzi.. O! mój Boże! jak ja będę bogaty, nic będę robił tyle ambarasu, nic będę dumnym i zuchwałym... a kiedy roi wypadnie być gdzie na wielkim świecie, nic będę tak się troszczył o pończochy."

Takie robiąc uwagi, Robino stanął na przeciw magazynu, ale drzwi są zamknięte; prawda że z za firanek widać gdzie niegdzie kawałek głowy, rękę, twarz; ale w sklepie pracuje sześć panien, a kiedy sama pani jest w domu, trzeba patrzeć na robotę, niema czasu gawronić przez szybki. Robino mija sklep i decyduje się iść uliczką, na którą wychodzą tylne drzwi magazynu. Tam stanąwszy, przechodzi się czas niejaki, kaszlając mocno, kiedy się ku drzwiom zbliża, i niespokojnem okiem poglądając coraz na srebrny zegarek zawieszony na szyi, na ładnej niebieskiej morowej wstążeczce.

Wszystkie sześć panien pracujących w magazynie mieszkają w tymże domu. Dwie w pokoju przyległym samej pani, a reszta w izdebce na piątym piętrze, nad głowami pana Robino. Panna Franciszka jest z liczby ostatnich.

Robino wie dobrze, że Franusia idąc do swojej izdebki, musi przechodzić tą uliczką; ale Franusia wraca aż o dziewiątej, a on lak długo czekać na nią nie może. Dalekoby lepiej było wejść do sklepu, i poprosić panny Franciszki, ażeby wyszła na chwilkę, aleby to go poróżniło na zawsze z jego kochanką; bo równie jak wszystkie modniarki, Franula pilnuje się moralności, a choć ma kochanka, to tylko dla tego, że każda go mieć musi, i że gdyby nic miała, żartowanoby z niej, ze niema z kim pójść w Niedzielę na przechadzkę. Lecz, wciągu tygodnia, sama pani, trzyma w ryzie panienki i ręczy. za ich cnotę od ósmej rano, do dziewiątej wieczorem.

Wykaszlawszy się napróżno w uliczce, Robino namyślił się iść na górę, odnieść tekę, i zawinąć się koło ubrania. Wlecze się tedy przecz cztery piętra schodów brudnych i ciemnych, jakich jest niemało na ulicy Świętego Honorijusza; wchodzi do swojego mieszkania, składającego się z dwóch pokoików, z których pierwszy zastępuje przedpokój, garderobę i kuchnią, a drugi sypialnią, salon i pokój bawialny.

W pierwszym pełno gratów: drugi nieco ozdobniej urządzony, każda rzecz ma swoje miejsce, wszystko w porządku, co jest rzeczą rzadką u kawalera.

Robino otworzył komodę, z jednej szuflady wyjmuje cały czarny garnitur odświętny, białe spodnie, i, o radości! — kamizelkę białą świeżuteńką. Wszystko to rozesłał na łóżku, przejrzał się z ukontentowaniem w zwierciedle nad kominem, a zwierciadło jak zwykle pokazało mu, twarz pękatą, małe czarne oczki, okrągły nos potężny, usta malutkie, czoło niskie, gęste blond włosy i zagryzione wargi. Panu Robino zdaje się to wszystko bardzo powabnem, uśmiecha się do siebie, robi miny, kłania się wdzięcznie, woła: — "Bardzo dobrze wyglądam! — a jak się ubiorę, będę mógł zrobić wielkie wrażenie."

Po kilku chwilach przeglądania się w zwierciedle powraca do komody, przerzuca we wszystkich szufladach do góry nogami, i znowu wota: — "Otoż wyraźnie niemam jedwabnych pończoch!... mógłbym to ja wprawdzie kupić; jeszcze mi się z tego miesięcznej pensii zostało dwadzieścia trzy franki... ale mi to będzie zawadzać, nie będę mógł już grać w karty. Wiem pewno, że gdybym poprosi! Alfreda, nieodmówiłby mi pożyczyć, ale niechce się pokazać gołym; a nakoniec, mając bardzo piękne jedwabne pończochy, nacóżbym miał drugie kupować? Już to koniecznie trzeba żeby mi je Franusia oddała; jak nie... to kwita między nami, pokłócim się na zawsze, i skończą się lekcije na gitarze. Podwójnie na tem utraci, nie tak to łatwo znaleść kochanka, któryby grał na gitarze, i razem był jeszcze tak grzecznym, żeby uczyć swoją kochankę."

Robino bierze gitarę zawieszoną w kącie pokoju, zbliża się do otwartego okna, które na dziedziniec wychodzi, i nóci jakaś piosnkę, towarzysząc sobie na swoim ulubionym instrumencie. Kiedy Franka iest w swojej izdebce na piątem piętrze, gitara zwykle jest znakiem, że Robino czeka na nią; ale ze sklepu tej muzyki nie słychać — sklep nisko, okno na czwartem piętrze!!..

Pośpiewawszy trochę, Robino spojrzał znowu na zegarek, tupnął nogą z niecierpliwości, i znowu rusza pochodzić po uliczce, kiedy nagle któś do drzwi zapukał — "To ona! musiała mnie usłyszeć ", zawołał i leci otworzyć. Lecz zamiast niej, widzi młodego pisarka, kochanka jednej z towarzyszek Franusinych.

— "Czy już są na górze?" odzywa się przychodzący nie wchodząc nawet i wygubiając głowę przezedrzwi do środka pokoju.

— "Kto? co?..." — "A, te panny... chciałbym koniecznie pogadać z Tenaïdą, wstępowałem na los do ich pokoju, pukałem, nikt mi nie odpowiadał; lecz zchodząc ze schodów usłyszałem głos twojej gitary, a wiedząc że uczysz na niej grać pannę Franciszkę, sądziłem, ze są wszystkie u ciebie?"

— "Niestety! nie; — są dotąd w sklepie, ledwie za dobrą godzinę powrócą na górę; niezmiernie mie to martwi, bo i ja mam pilny interes do Franusi."

— "To, czyż niema sposobu, żeby im oznajmić, że my tu jesteśmy i czekamy?" — "Och! broń Boie byśmy poszli do sklepu, gniewałyby się; jest to najmocniej zabronionem, a potem, i jabym sam tego nigdy nie zrobił... Będąc w publicznem urzędowaniu, trzeba zachować decorum; teraz osobliwie, niezmiernie na to maja oko." — "To też można nie wchodząc do sklepu, zwabić te panny,"

— " Doprawdy, od godziny już jestem w domu, i nie wiem co sobie z tem począć !.." — " Czekajże no!... mnie nigdy nie brak sposobów, czy jest w tym domu oddźwierny?" — Nie — "Tem lepiej, można co chcąc dokazywać... Czy niemasz dwóch lub trzech talerzy?"

— "Talerzy, to się nie znajdzie, bo ja nigdy w domu nie jadam. " — "To moie, salcierke, albo waskę.... co chcesz,"

Robino szuka w szafie i wynosi salaterkę porcelanową i fajansowy talerzyk, mówiąc: "Tyle tylko znalazłem."

— "Doskonale! odpowiada pisarek biorąc te dwie rzeczy." — "Cóź z tem zrobisz?" — "Zobaczysz, idź za mną, i jak będziem koło sklepu, krzycz razem ze mną na całe gardło."

To mówiąc zbiega szybko, trzymając w jednym ręku talerz, w drugim salaterkę; Robino idzie zanim, pełen ciekawości, co to z tego bedzie?... Wszedłszy na pierwsze piętro, piszczyk zaczyna krzyczeć — "Złodziej, złodziey, ratuycie!" i Robino krzyczy także; potem gruchocze o ziemię talerz w uliczce, Robino leci za nim, żeby go przytrzymać, wołając: " — Do milijon djabłów! dosyć tego, nie tłuczże galeterki!" Lecz już za późno, już salaterka doznała losu talerza, rozbiwszy się na tysiąc kawałków — na ten krzyk i hałas wszystkie panienki wybiegają ze sklepu, żeby się dowiedzieć, co się stało.

Na widok panien piszczyk pęka od śmiechu — "Tak i ja mówiłem, że was od roboty odprowadzę."

— "A! to tylko tak na oszukaństwo!! zawołały panny ze śmiechem, a Robino pogląda smutnie na resztki swojej salaterki i mruczy — "Tak! to piękny sposób!... o! drugi raz ja mu nie dam mojej porcelany, temu jegomości."

Panny śmieją się w najlepsze; a piszczyk już rozmawia z panną Tenaïdą, Robino zbliża się także do Franusi, gdy głos — "Pani idzie!" daje się słyszeć! modniarki znikły jak wymiótł, a oni zostali się sami w uliczce.

"Otoż i poszły znowu!..." rzekł Robino — "Ale, ja powiedziałem Tenaidzie co chciałem..." odpowiada pisarek i wybiega rad ze sposobu, gdy tymczasem Robino, który nierozmawiał nanet z Franusią, i dostał tylko w zysku stłuczony talerz i salaterkę, powraca na górę, klnąc całem piekłem wszystkich pisarków i wszystkie modniarki.

Znowu robi przygotowanie do ubrania, i decyduje się już nareszcie pójść kupić jedwabne pończochy, gdy ktoś dwa razy zlekka do drzwi zapukał i Franusia wchodzi nakoniec do pana Robino. Jest to sobie tęga dziewka mogąca mieć lat może dwadzieścia cztery, mocno rumiana, jasno blondynka, z oczyma na wierzchu głowy, niskiego wzrostu; lecz w ruchu znać jakąś pewność, która mocny charakter znamionuje; wziętoby ją nawet za odważną, gdyby nie nosiła spódnicy.

— "No coż tam, mój miły? co to za sposób tłuc talerze, żeby nas zobaczyć?.; Boże, mój Boże! co za zbytek! pannom się to bardzo podobało!..."

To mówiąc Franusia rzuca się na sofkę stojącą na przeciw łóżka i zajada wiśnie, które w chustce przyniosła.

— "Jeżeli myślisz, ze to mój wynalazek, to się bardzo mylisz ", odpowiada trochę zagniewany Robino;"to ten pisarek, nic mi nie mówiąc... Nie rzucajże mi pestek na pokój! bardzo proszę..."

— "Wielka rzecz, to się zamiecie — Mój Boże! miejże przecię uwagę, wolałżebyś, żebym je połykała narażając się na Bóg wie jakie następstwa... nic prawdaż, mój mileńki?... Cóż to ci się siato, dzisiaj Raul.. spuściłeś nos na kwintę... czy masz jakie tajemne zgryzoty?..."

— "To, wcale niema z czego żartowaći śmiać się..."

— "Ale i ja też płakać niemam ochoty... Jeżeli chcesz żebym płakała, zagraj mi jaką scenę z melodrammy, naprzykład Pana Trugelę z Celiny... Jak się będziesz miał zabijać, to ci pestką wnoś rzucę...

—" Proszę, bardzo, Franusiu, nie bredź..." — "To chodźże tu, siądź koło mnie, mam ochotę cię uszczypnąć.... dziś radabym szczypać a szczypać" — "Ale ja do tych figlów nie mam wcale czasu..." — "Otoż to grzeczny kochanek, a pięknie..." — "Dziś idę na wieczór do  mego najlepszego przyjaciela Alfreda dc Marsej, syna Barona de Marsej,... który ma sto tysięcy liwrów intraty."

— "Ehe! to to dla tego, nie można już Waszeci i w oczy spojrzeć... dla tego to potłukłeś swoją porcelanę! juściż to naturalnie, poszedłszy na wieczór do Barona, to już potem i jeść nie trzeba. O! podrosłeś też znacznie."

— "Ależ, proszę cię, słuchaj, Franusiu... " — "Czy nie myślisz płakać?"

— "Nim pójdę do Barona dc Marsey; trzeba mi się wystroić — "No! no! rozumiem, chcesz żebym ci założyła papiloty!...."

— "Papiloty... tak.:, bardzo rad będę... prawda..; umiesz to doskonale."

— "Zaczyna się łagodzić!" — "Lecz jest jeszcze druga rzecz pilna, trzeba mi koniecznie moich jedwabnych pończoch, którem ci przeszłej niedzieli pożyczył."

— "A. ! pończochy jedwabne ?...." — "Tak. mościapanno." — "Ba! jeśli one, tak prędko idą, jak poszły odemnie, to już muszą być daleko !..." — "Co ? co Iakiego?"

—"To jest, że ja pożyczyłam je Fedorze, która grafa jakąś rolę w komedii, a ta przyznała mi się, że je pożyczyła, jednemu z przyjaciół, któremu były potrzebne na jakieś wesele — lecz że ten pan przyjaciel, ma ogromne łytki, zdejmując je, podarł..." — "Ach! Jezus Marija, otoż to pożyczanie!..."

— "Właśnieżby się kto domyślił, że kochanek upomni się o ta, co pożycza?..."'

— "Ale, mościapanno, nie jestem kapitalista, nic jestem kupiec, ja nigdy przed waćpanną bogacza nie udawałem."

— "Oczywiście!... No! łapaj.. Raul!..."

— "No, bardzo proszę pestek mi nie rzucać... Co tu robić — już ósma.... prawda że na wielkie wieczory, poźno się przychodzić zwykło."

— "Najlepiej przychodzić aż nazajutrz, to jeszcze lepszą ma minę."

—"Ależ ja sądziłem, ze będę miał te pończochy."

— "Trzeba nowe kupić, tu naprzeciw przedają..."

— "Tak! kupić, to łatwo powiedzieć... nie trzeba mię było narażać, na stratę dwunastu franków przeszłej niedzieli w traktijerze."

— "W przyszła stracim piętnaście, mój mileńki."

— "Tobie, bo zawsze zechce się tego, co najdroższe."

— "Bo też niema nic nadto drogiego dla mnie, zdaje się żem tego warta!"

— "Otoż, naprzód jeśli kupię pończochy, to będziem się musieli pożegnać z pięknymi projektami, któreśmy ułożyli na przyszłą Niedzielę — oznajmuję..."

— "Zaczynam się rozczulać."

— "No. no, uspokój się — bardzo jesteś szczęśliwy, że masz kochankę z imaginatywą. Zostań tu, zacznij się ubierać od góry... Ja się zajmę dołem...".

— "Ach! kochana Franusio, jakżeś dobra !..." — "Daj mi pięć lub sześć seksternów welinowego papieru."

— "Na, masz, właśnie z bióra przyniosłem, może chcesz laku,... na, trzy laski..."

— "Dawaj, dawaj, tym to ja sobie zaskarbiam łaski jejmości,... gdyby nie to, niepuściłaby mię tak wcześnie od roboty;.... ale dziś, powiedziałam, że mam mingrenę, a że jestem w łaskach, kazano rai iść się położyć!"

Franusia porywa papier i lak — i skacząc wychodzi; on tymczasem rozbierać się zaczyna i mówi: "A doprawdy że to dobra dziewczyna.... i dowcipna, ta Franusia... Prawda, ze cokolwiek żywa, trochę łakoma, lecz zresztą, szaleje za mną; w ogieńby poszła, gdyby wiedziała że mi tym przyjemność zrobi. Dla mnie, odmówiła margrabiom, fabrykantom burakowego cukru, wekslarzom; a ja, tyle tylko, ze ją na spacer wodzę... To nie lak jak szwaczka pana Edwarda, która dla jakiegoś Anglika, go porzuciła... Ach! ach! Nie bardzo mię to gniewa, bo też on chce panka udawać... Ma, zdaje mi się tysiąc talarów rocznego dochodu;... nic jest to, tak bardzo wiele!... Ale on układa sztuki, opery komiczne, wodewile;... to jest trzecią, lub czwartą część wodewilów... I! mój Boże! gdybym ja miał tylko czas, i jabym pisał... i pewno nie tak jak on. Ale kiedy człowiek siedzi w biórze od dziewiątej do czwartej, i pracuje, nie można mieć z Muzami doczynienia? — O! kiedy będę szefem, lub zastępcą szefa, to co innego, będę miał czas. Ten Alfred to szczęśliwy!... Jedynak, ojciec Baron, blisko sto tysięcy liwrów in traty!... I, jak to się złożyło!.. Alfred stracił matkę, kiedy był dzieckiem jeszcze; ojciec jego w kilka lat później znowu się ożenił; mógł mieć dzieci, ale ich niema; zamiast tego, żona jego, ubóstwiana, umiera po trzech lalach pożycia; a Baron, stroskany śmiercią swej powtórnej żony, przysięga, że się więcej nie ożeni,... i dotrzymuje słowa, chociaż jest jeszcze nie stary. Jak się to wszystko dobrze dla Alfreda złożyło!... Oj! mnie to się tak nie uda!... Mam ja jednakże gdzieś stryja, który lata po świecie, jak mi mama umierając mówiła; stryja, który chciał się dorobić majątku, pojechał tam gdzieś do Indyi, do Peru; zresztą niewiem gdzie — ale ba! djabli go wiedzą, może skoczył z Niagary!.. Podobno to tylko w komedijach te stryjaszki przybywają prościuteńko na samo rozwiązanie, żeby niewinność do więzienia nie poszła. Zresztą, niejestem dumny; jestem filozof... dość mi tego co mam.. Ale żebym tylko jeszcze miał te jedwabne pończochy, byłbym nierównie szczęśliwszy. Niech no mi tylko przyjdzie zkąd bogactwo, a zobaczymy z jaką krwią zimną go przyjmę. Otożem się przecie i rozebrał, a Franusia nie wraca... a tu nie można zawiązać chustki, póki się nic obuję i nie ufryzuję, szczęściem, że to teraz Lipiec, nie dostanę kataru."

Dla zabicia czasu, Robino znudziwszy sobie chodzenie po pokoju, ubrany jak do rosołu, bierze gitarę. Ledwie zaczął drugą strofę piosnki Belizarijusz, kiedy śmiech mu ją przerywa. Franusia otworzywszy drzwi na roścież, weszła po cichu, i bierze się za boki widząc Belizarijusza w koszuli.

— "A! mój Boże, mój miły, jak ci to tak ładnie!" zawołała Franusia śmiejąc się ciągle "wielką mam ochotę zwołać tu wszystkie panny, żeby się temu obrazowi przypatrzyły."

— "No! no, daj temu pokój, nie wołaj nikogo... nie pochlebiając sobie, zbudowany jestem, tak, że pewnoby się mnie niezlękły."

— "Wyglądasz jak Bachus."

— "No! a pończochy, moja droga."

— "Na, mój trubadurze, zdaje się że nie szpetne?"

Franusia rzuca na kolana panu Robino czarne pończoszki jedwabne; on je ogląda i woła: — "Ale to kobiece?" — "Naturalnie, bom je pożyczyła od Adeliny. "

— "Ale mężczyźni takich klinów a żur nie noszą."

— "Mężczyźni nie to noszą, a jednak tańcują." — "Ale..." — "Ale, ja innych dostać nie mogłam; i zdaje mi się, że z nich powinieneś być kontent."

Robino kładzie pończochy, mówiąc: — "Będą myśleli, ze chcę nową modę wprowadzić."

Kiedy on, ubierać się zaczyna, Frahusia bierze gitarę i nóci aryjki.

— "To, dziś wieczór, nie będę miała lekcyi, mój mity hę?..."

— "Widzisz sama, że to niepodobna... Te pończochy leżą jak ulane.... doskonale... to dziwna! o! bo też moje nóżki, do wszystkiego..."

— "Czy pamiętasz, mój drogi, jakiego hałasu narobiliśmy wczoraj? Jakato była scena!... Wiesz że jejmość nie lubi, żeby czytać w łóżku, żeby ognia nie zatrząść."

— "Ma raciją;... i ja w tym względzie, jestem jej zdania."

— "O! tak, ale my sobie drwim z zakazu: wczoraj, kiedy Fedora podyktowała liścik Tenaïdzie, a Adelina skończyła nam opowiadać zdrajczeństwa swego kochanka, i trafunkowość jaką je odkryła... Ale, legom ci nieopowiadała, to miluchne i pocieszać!..."

— "Gdybyś to teraz moja droga, była łaskawa włożyć mi papiloty — toby mi... " — "Jeszcze żelazko nic napalone; jest właśnie w piecu, na górze; daj mi tymczasem papieru, to cię zapapilotuje..."

— "Włoż mi z łaski swojej piętnaście. "

— "Czemuż nie trzydzieści sześć, jak jakiej Ninonie.... No, nie ruszajże się... Otoż kochanek Adeliny, nazywa się Fidelio, jest jakimś urzędnikiem, znajdziesz u niego zawsze ładną gosposię, której on...."

— "Ależ żelazko...."

— "I dajże mi pokój z twoim żelazkiem !... Adelina nie wiedziała o tem... ten łotr pod przybranem nazwiskiem był jej znajomy... Ach! jaka jest przewrotność mężczyzn! oj! ty wart jesteś, żebym zamiast ułożenia papilotów, wszystkie włosy z głowy ci wyrwała!..."

— "No! no ! Franusiu!...

— "Nie ruszaj się — ale to nie koniec: Panu Fidelio, nie dość było, ze miał na swoje usługi, ładną, dwódziestoletnią blondynkę, jeszcze się umizgał do jakiejś mężatki;... a ta mężatka, jak się zdaje..."

— "O! rwiesz mię za włosy!..."

— "O! co się tycze tego, to niegodziwie. Niech osoba wolna, robi co się jej zamarzy,.. pozwalam ! ale mężatka, chybaby mąż był tyran, skąpiec, sknera..."

— "Franusiu! dziewiąta godzina już wybiła!..."

— "To dobrze! wystarczy ci jeszcze czasu na umizgi. Otoż służący uważał, że jego pani bardzo często chodziła rozmawiać z panem Fidelio; że Fidelio zamiast zgody, w której żył ze swoją gosposią, ciągle się z nią kłócił... Ale i służąca może mieć silne namiętności; to się wydarza. Przez zemstę tedy, gospodyni idzie do męża tej pani, i pyta go, czyby sobie nie życzył być świadkiem schadzki urzędnika z jego żoną. Mąż rozjątrzony zgadza się, każe sprowadzać pojazd, siada do niego z blondynką, która ma oznajmić, kiedy czas się zatrzymać; ale w drodze... Otoż to najśmieszniej temu panu mężowi, gospodyńka przypadła do smaku, chce na niej złość swoją wywrzeć, mówiąc: "Oni nas oboje oszukują, zemścijmy się oboje. " Gospodyńka ani słucha, opiera się — jegomość napiera się. Znudzona naleganiem jego, każe stanąć, otwiera drzwiczki, wyskakuje z pojazdu; on za nią — padł na bruk i nos rozbił: tymczasem gospodyńka aby uniknąć jego wzroku, wbiega do najbliższego domu... to jest do naszego, i znajduje... zgaduj?... tegoż samego Fidelio w konferencii z Adeliną.... Ztąt wybuchnienie, wytłumaczenie, konfuzija i..."

— "Żelazko musiało sic już napalić! — "Idę po niego, ale nie przyjdę, póki się nie nagrzeje."

Robino idzie do lustra, mówiąc: "Jak sic Franusia rozgawędzi, niczem ją nic wstrzymasz.... Ale jak anielsko papiloty zakłada... pewno będę najlepiej ufryzowany ze wszystkich."

Franusia wraca z kurzącym się od rozpalenia żelazkiem. — "No prędzej.... nie jest nadto gorące... — "Ale coś czerwonem się być zdaje? Tylkoż nie przypal, bardzo proszę..." — "Jakiż to aniołek, kiedy się lęka !... Ale wracając do wczorajszego wypadku; — tylko cośmy się były pokładły, ja głośno czytałam, bo niepochlebiając sobie, ja w tem jestem najdoskonalsza. August pożyczył nam Baronów Felsheim (1), pożeraliśmy te książkę, gdy wśród najpiękniejszego rozdziału, któś puka do drzwi — poznałyśmy glos Jejmości. — "Mościa panny, a poco tam palicie świecę?" Tu najgłębsza cichość nastąpiła po najmocniejszym śmiechu, chciałyśmy schować świecę, ale jej nie gasić; przyszło mi na myśl przykryć ją pewnem naczyniem, rozumiesz? pewnem nocnem naczyniem. Wybornie! Nic nie widać; Jejmość woła jeszcze; my nieodpowiadamy, ona odchodzi; a sądząc, że już wróciła do swego pokoju, podnoszę opiekuńcze naczynie... lecz co widzę! świecą, Zagasła. Byłyśmy w wielkiej rospaczy, spać nam się nie chciało, i nic miałyśmy ochoty przerywać czytania bardzo zajmującego rozdziału, w którym jest wzmianka o truflach... nie miałyśmy fosforycznego krzesiwa, bośmy nie uzbierały dostatecznej summy na kupienie go. nie umiejąc grosza oszczędzić. Postanowiłyśmy jednak sobie mieć koniecznie światło, a co do mnie, byłam gotowa zdjąć z ulicy rewerber, byle tylko dokończyć rozdziału. W tejto właśnie krytycznej chwili daty się słyszeć dźwięki twojej potłuczonej gitary i twój głosek miluchny... O! mój drogi! ani sobie wyobrażasz, jakie to na nas uczyniło wrażenie. Tyś nam był Orfeuszem, półbogiem!.... Jeszcze sic spać nic położył! wykrzyknęłyśmy wszystkie, i w moment wyskakuję z łóżka, kładnę spodnicę, ochronę niewinności; bo nie można Iak daleko posuwać chęci czytania, żeby się nago przechadzać — i biegę do drzwi twoich... Ale zaledwiem dała dwa kroki, czuję, że mię któś chwyta za rękę, a Jejmość, ona to bowiem czatowała u drzwi, woła. — "A to to tak Waćpanny śpicie! radabym wiedzieć, która to z was mimo zakazu mego, waży się wychodzić z pokoju, pewno dla zapalenia świecy." Ja milczę; Jejmość woła Julii, żeby przyszła. ze świecą, ja się wyrywam, a gdy jejmość ode drzwi mi zastępuje, żebym wracać nie mogła, biegnę do jej mieszkania, gaszę świecę, i rzucam krzesiwo za okno... Tym sposobem jejmość się dowiedzieć nic mogła, kto wychodził, i że my większą część nocy szukałyśmy omackiem jedna drugiej... Jużem cię ufryzywała, mój drogi. — "Dzięki Bogu!... przypominam sobie wczorajszy hałas... Trzeba poczekać aż ostygną... Ta Franusia... to czysty djabeł!... Ale to nic nie szkodzi, kocham cię dla tego szczerze, i gdybym nawet stał się tak bogatym jak Alfred... otożbyto było !.. Zobaczylibyśmy... naprzód majątek nicby mie nie odmienił; tak. to śmiesznie, udawać dumnego, niezależnego, dla tego, że w kieszeni jest więcej kilka sztuczek żółtych, niż u drugich!... czy to stanowi wartość człowieka?... pytam się ciebie — Franusiu ?..."

— "O już to pewno! że choćbyś miał milijony, nie zdumniejesz dla lego — oczy ci nie urosną."

— "Hum! figlarka! moje oczy i iak wystarcza do patrzania na ciebie..."

— "No! dosyć!... nie słyszałam nigdy żebyś co o tym Alfredzie wspominał, do którego idziesz dziś na wieczór."

— "Jestto jeszcze szkolny przyjaciel.... grywaliśmy dawniej z sobą — od niejakiego czasu jużeśmy się nie widzieli... on zawsze w koczu, lub konno — ja zawsze piechotą."

— "To zdrowiej..."

— "Otoż Alfred z całem swojem bogactwem, nudzi się. Widać że nic wie z sobą zrobić... Nasycił się roskoszą; bo też to jest libertyn, birbant, człowiek który prawdziwie kochać nie umie. "

— "Jak na przyjaciela, nie złeś go odmalował"

— "Przyjaciela!... mówiłem ci przecie, że to znajomość szkolna,"

— "A czy ładny?"

— "Tak, niebrzydki;... rysy twarzy pospolite, zużywany, wymęczony..."

— "Ach ! poznajże mię z nim, proszę". "Robino wstał nieukontentowany, i zdejmuje przed zwierciadłem papiloty, mówiąc: — " Gdybym wiedział, mościapanno, że cię uszczęśliwić potrafi, zapewne — bym się nie wahał! Lecz wątpię, ażebyś znalazła u niego tę przyjaźń głęboką i szczerą, którą mam ku tobie..."

— "O mój Boże, jakże ty mnie dzisiaj ubóstwiasz!"

— "Dla tego że nic mam pojazdu, śmiejąc się i niby żartując powiadasz mi, że mię porzucisz, ale niechno tylko będę bogaty — zemszczę się, dam ci piękny domek za miastem..."

— "Każesz tam nasadzać krolików, bo ja z nich bardzo bigosik lubię. A tym czasem, kiedy pan będzie tańcować, ja muszę organizować czepeczek."

— "Na dole?"

— "Na górze."

— "Czyż sklep już zamknięty?"

— "Przecież już dziewiąta!.... możes jeszcze gotów powiedzieć, jak te plotkarki z przeciwka, że u nas największy handel się zaczyna, kiedy sklep zamkniemy — a one to bardzo coś osobliwego, pierwsza z nich stara się o lożmajstrowstwo w teatrze."

— "No! jakże moja fryzura?"

— "Do zachwycenia, mój miły wyćmisz wszystkich swoich rywalów..."

— "I! ja tam oto nie dbam, byle czysto, byle porządnie."

— "I dla tegoto właśnie całymi godzinami uśmiechasz się do siebie przed źwierciadłem."

— "O! to tylko dla ciebie Franulu.... No ! a rękawiczki?

— "Pewno tam będzie kolacji, gdzie ty jedziesz? przynieśźe mi cokolwiek. "

— "Tak! czy nie nakłaść lodów w kieszeń?

— "Właśnie to tam jedne lody tylko dają? ty mi przynieś jakich przysmaczków, bo dalibóg! więcej ci papilotów nie włożę."

— "No no, dobrze — zobaczymy."

— "Dalekożto pan rusza?"

— "Na ulicę Helder." — "Tam gdzie same milordy mieszkają, juściż musisz wziąć pojazd?"

— "Pewno w takiem ubraniu piechotą nie pójdę... już pół do dziesiątej, za kwadrans będę u Barona de Marsej; to dobrze."

— "Nie trzebaż było tak się śpieszyć, mói miły."

— " Tu naprzeciw stoją kabryolety... gdybyś była łaskawa zejść ze mną i zawołać."

— "Czy tak! lego jeszcze brakuje, żebyś mię z tyłu za lokaja posadził! Ale cóż robić ? dziś jestem bardzo łaskawa; ruszaj!"

Robino zamyka drzwi, Franusia z nim schodzi, woła o pojazd; on siada ścisnąwszy czuie rączkę modniarki, która. woła jeszcze za odjeżdżającym: — "A przywieźże mi tam co dobrego, niezapomnij!."

(1) Romans Pigaulta - Le Bruna,

Koniec wersji demonstracyjnej.

ROZDZIAŁ III.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

ROZDZIAŁ IV.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

ROZDZIAŁ V.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

ROZDZIAŁ VI.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej