Konwersja wykonana przez firmę Netpress Digital Sp. z o. o.

Spis treści

PRZEMOWA.

WSTĘP.

O KORZYŚCIACH I PRZYJEMNOŚCIACH DLA ZDROWIA, ŻYCIA WIEJSKIEGO.

O UBIORZE PRZYZWOITYM DLA GOSPODYNI WIEJSKIEJ.

O NAJPRZYJEMNIEJSZEM POŁOŻENIU ODLEGŁOŚCI WSI OD MIASTA.

OPIS I ROSKŁAD DOMU MIESZKALNEGO.

SIEŃ JAKO PRZEDPOKOJ.

JADALNIA.

APTECZKA CZYLI CHOWALNIA.

BAWIALNIA.

POKÓJ SYPIALNY.

POKOJE DZIECINNE.

POKOJ BILLARDOWY.

CZYTELNIA.

POKÓJ MĘZKI.

GARDEROBA CZYLI POKÓJ KOBIET SŁUŻĄCYCH.

POKOJE GOŚCINNE.

KREDENS.

DWÓR WIEJSKI

Aglaë Adanson

Dzieło poswięcone gospodyniom polskim, przydatne i osobom w mieście mieszkającym przerobione z francuzkiego Pani Aglaë Adanson z wielu dodatkami i zupełnem zastosowaniem do naszych obyczajów i potrzeb, przez Karolinę z Potockich Nakwaską, w 3 Tomach.

PRZEMOWA.

Kochane Rodaczki, poświęcając Wam te prace, — czuję za obowiązek, wyłuszczyć, co mnie do niej spowodowało, — równie jak odeprzeć zarzut, już mi przed wyjściem jej na świat uczyniony, jakobym Was cudzoziemczyzny uczyć chciała! —

Po zwiedzeniu cudzych krajów, a szczególniej po zamieszkaniu dłużej za granica, wracając do naszego, musi się być przejętą smutkiem, uważając, jak gdzie indziej: porządnie, — skrzętnie, — pomyślnie idzie; — wtedy, kiedy u nas: widok brudu, — nieporządku i tej złoconej nędzy między najbogatszymi nawet, — która jest cechą nieszczęsną gustów naszych; — oburza zmysły i zakrwawią serce! To poprawić, ile słaba możność moja dozwoli, jest mą chęcią. Radabym takie, lube Rodaczki, Was naprowadzić na drogę szczytniejszą; okazując Wam, ie zawód kobiety, choć w obrębach gospodarstwa wewnętrznego, — nie jest lak błahy, ani lak poziomy, jak to niektórzy myśłą i mówiq. W Waszych rękach szczęście mężów. pomyślność dzieci, od Was idzie przykład podwładnym. Wy siebie uważać winnyście, jako mające opiekę duchowną nad tylu istotami, Waszej pieczy przez Opatrzność powierzonemi. Do tego wszystkiego wykorzenić wiele zastarzałych błędów jest koniecznie potrzebnem. Jeżeli to nazywać, kto zechce, wynarodowieniem, ja go przyrównam, do tych dzikich Indian, którzy zjadliwe zmije czcili za bożyszcza! Błędów, przesądów, wad, nadużyć, niewolno nikomu, pieścić w sobie i karmić, — jest to: prawu Bożemu przeciwne, i zawsze smutne ściąga skutki. Do czegoż tez nas one, — przy krzywdzie ludzkiej, przez marnotrastwo szczególniej niewinnym ofiarom czynionej, doprowadziły? O to: zniszczenie tylu majątków, kraj biedny, nieporżądny, bez przemysłu, prawie bez zakładów dobroczynnych i Jestże się tu czem chełpić i wynosić?.... Po największej części obyczaje, co nam niektórzy wysławiają, jako z dawnych czasów pochodzące, są nam przyniesione ze wschodu, są cechą barbarzyństwa tureckiego, próżniactwa i rozwiązłości jego. Pielęgnujmy cnoty nadbabek naszych, gościnność, skrzętność, bogobojność, lecz odrzucajmy niedbalstwo, samolubstwo, lenistwo, zalotność, zkądkolwiek pochodzą.

Nie podzielam także zdania, że nie trzeba się obcych uczyć języków, lub je umieć jako tako. Sądzę, iż czego tylko się uczemy, powinniśmy się uczyć jak najlepiej, i ie przestawać dobrowolnie na mierności, jest lenistwem ducha. My już i tak do lenistwa umysłowego skłonni jesteśmy, dla czegoż to usposobienie powiększać i uprawniać? Nigdy dosyć umiejętnemi być nie możemy, bo wszystko do doskonałości dążyć powinno. Ale trzeba nam uczyć się obcych językow, nie dla błahych powodów nie dla czytania złych i gorszących książek, nie dla tego, aby ojczystą mowę kaleczyć; lecz aby rozszerzając światło, kształcąc rozum, umysł i serce, lepiej i snadniej pełnić obowiązki i uprzyjemniać życie tym, co nam są mili. W dziele mojem, do którego za wzór wzięłam książkę, miana za najlepszą w tym przedmiocie, to kraju, gdzie ich nie brakuje, a która mi jako tło do pracy służyła, nie będzie jedynie, jak się zdawać komu moie, mowa o ścierkach, kurach, grochu i kapuście. Starałam się zebrać, co tylko mi się zdarzyło, spotkać użytecznego lub korzystnego dla Was w domowem pożyciu. Tak w kraju jak i za granicą, gdziem co widziała godnego uwagi i naśladowania, tom sobie zapisywała w pamięci, aby Wam w czasie udzielić. Pisałam i w tem przekonaniu, ze zachęcając Was do pracy, nietylko do Waszej, ale takie do ogólnej szczęśliwości przyczynić się mogę. Jest to rzecz niezaprzeczona, ie te kraje, do największej dochodzą pomyślności, gdzie kobiety są najpracowitsze. Patrzcie na Niemcy, Hollandyą, Szwajcaryą, nawel na odległe Chiny! Pracowitość płci niewieściej} zaprowadzając porządek i czystość w domu} tworzy dobry byt w społeczeństwie, mężczyznom zaś dozwala poważniejszemi zewnętrznemi, zajmować się czynnościami. W Polsce, podług powszechnego uznania, kobiety lak szczodrze obdarzyła Opatrzność darami przyrodzenia, powabem, dowcipem, dobrocią serca, niechże do tych zalet przyłączą robocząskrzętność, a będą na szczycie niewieściej doskonałości.

Gdyby mi kto zarzucił jeszcze, — bo na różne zarzuty przygotowaną jestem, — ie mojej gospodyni za nadto rozmaite, a może i mniej do niej należące zatrudnienia naznaczam, ie przez to z niej rodzaj virago robię, na to z góry odpowiadam: ie nikł bardziej nademnie i szczerzej nie pragnie; aby żony w podległości, przywiązaniu do mężów żyły i aby wspólne w małżeństwie zaufanie istniało. Wszędzie powtarzam, iż żona jest ręką, a mąż głową, — w przekonaniu, ie gdzie się dzieje inaczej, tam się wyradza potwór towarzyski, przeciwny przepisom Boga i prawom ludzkim. Lecz gdy nader trudno rozgraniczać te dwie władze, w Dworze wiejskim, Pana i Pani gdy wdowy i starsze Panny mogą nieraz jeszcze u nas, gdzie w niektórych stronach kobiety zupełnie mają prawo rozrządzania swym majątkiem, — takie być na czele gospodarstwa swego; — rady więc tu dawane i w obszerniejszym względzie, będą zdaje się na swem miejscu!

Nic myślcie takie, ie Was do zbytków namawiam, więcej w domach Waszych wygody zalecając. Wydatki ubytkowe nikogo nie uszczęśliwiają, — przeciwnie wielu nawet niszczą; wydatki na porządki, wygodę, — nie jednemu dają chleb, pomnażają w kraju najwięcej pomyślność. Powiadają, iż u nas nikt Przemowy nie czyta? Jeżeli to jest prawdą, próżne me pisanie! Jednak dla tych, którzyby mieli tę cierpliwość, jeszcze dodać muszę; iż przyjęłam tryb pojedyńczy w tem dziele, nie mogąc wiecznie do ogolu obracać mowy. Daję więc rady moje, jakby jednej Przyjaciołce: nie jest to obłudą, gdyż Was wszystkie w sercu mojem mieszczę. Najmilszą zaś mej pracy nagrodą będzie, jeżeli czuła matka ukochanej córce do wyprawy doda moj skromny Dwór wiejski, jako użytecznego przewodnika w poczynającem gospodarstwie!

Wy szanowne Osoby, któreście raczyły przez swe starania w zebraniu przedpłat, przyczynić się do wyjścia, na świat niniejszego dzieła, — bez czego nie tak łatwo coś obszerniejszego wydać w polskim języku, — raczcie przyjąć me czuie dzięki!

I Wy łaskawi przyjaciele, którzy okazując mi, to czasie mego teraz w kraju pobytu, iż cnota gościnności nie zgasła to sercach Waszych, pozwoliliście te oddaleniu od lubej rodziny używać chwil swobody, a przypatrywaniem się Waszym domowym cnotom pocieszyć serce, w których siedzibach nie jedną użyteczną nabyłam wiadomość do mego Dworu wiejskiego, przyjmijcie wyrazy najżywszej i szczerej wdzięczności!

A Ty przewodniczko moja w gospodarskim zawodzie, któraś we mnie twym przykładem ugruntowała to przekonanie: ze nie ma dla kobiety pożądańszego szczęścia na tej ziemi, jak w dopełnieniu obowiązków jej właściwych, co też to dzieło ma na celu, — niech Ci ta praca moja, będzie choć słabą pociechą!

Pisałam w Listopadzie 1842, Nad Renem.

K. N.

WSTĘP.

Powziąwszy zamiar mieszkania na wsi, (bo nie nazywam mieszkaniem, wyjechanie z miasta na trzy lub cztery miesiące) uzbrój się zawczasu przeciwko wszelkim trudnościom Jakie będziesz miała do zwalczenia, gdy jakąkolwiek zmianę lub ulepszenie w domowej zagrodzie zaprowadzić zechcesz. Trudno jest opisać przeszkody i zawady, jakie ci się nastręczą, ale te są niechybne. Osoby bowiem, które poźniej skorzystają z twej pracy i doświadczenia, na wstępie częstokroć szydzić będą z twych usiłowań, wytykać błędy; cieszyć się prawie z niepomyślności prób; ale to wszystko z cierpliwością i wytrwaniem potrafisz zwalczyć, rozsądnie postępując i stosując się, ile możności, do miejscowych potrzeb i zwyczajów. Co do składu wewnętrznego domu, ten zupełnie ma bydź podług twych potrzeb, majątku i woli. Gdy przyjdzie nakłonić przyjacioł i sąsiadów, by stosowali się do rozkładu czasu przez ciebie obranego, co do zasiad (1) i innych czynności, prawie mimo ich woli i wiedzy pomału a z cierpliwością, do tego dojdziesz... Nie ma zapory dość mocnej, któraby nie ustąpiła przed powabem grzeczności i gościnności, jakie w doma twym przybywający do niego znajdować powinni. Trwaj tylko w dobrych chęciach, a twoje będzie zwycięztwo: trwaj powtarzam jeszcze, lecz nie mieszaj wytrwałości z uporem, który w brew doświadczeniu pędzi za swa myślą, ale trwaj w tem, co osądzisz użytecznem i dobrem. Jeżeli ty sama odstępywać będziesz przepisanych przez ciebie prawideł, jakże się spodziewać możesz, aby je inni wykonywali?

(1) Wyraz zasiady tłomaczący francuskie Repas, używany w Galicyi tu przyjmuję, uważając go bardzo właściwym.

O KORZYŚCIACH I PRZYJEMNOŚCIACH DLA ZDROWIA, ŻYCIA WIEJSKIEGO.

Życie wiejskie tysiączne mieści w sobie korzyści: W mieście z majątkiem szczupłym mieszkając, jesteś na mnóstwo umartwień wystawioną, musisz się w wszystkiem ograniczać, co tem się trudniejszem staje, im więcej pokus przed oczy się snuje. Z tymże samym majątkiem żyjesz na wsi w obfitości, na wsi tez obfitość jest drugą potrzebą, bo nietylko ją wypada mieć dla siebie, ale i dla przyjacioł. Nie będę ja tu pochwalać gromadnych zjazdów, Uczt zbytkowych i hałaśliwych, bodajby takie u nas wyszły zupełnie ze zwyczaju! Ale mówie o tej każdochwilowej obfitości, na porządku i dobrem urządzeniu domu opartej, ktora nie lęka się odwiedzin sąsiada lub przyjaciela; tej obfitości Niewiasty mężnej, o której pismo święte wspomina. Na wsi aby mieć dosyć, trzeba mieć nadto: nie mówię znowu, aby stół zastawiać wetami, jak. w owym bajecznym pałacu, gdzie wszystko było przygotowanem dla gości, chociaż ich nie było!

Również ma się na wsi inne przyjemności rozliczne: więcej miejsca w pomieszkaniacb, więcej wolności i niepodległości w życiu jak w miastach; lecz tę obfitość i te wygody tak miarkuj i tak z nich korzystaj: aby obiad skromny, lecz z dobrze przyprawnych potraw złożony, łatwo się dał powiększyć staraniem twojem, jeżeli gość niespodziany nadjedzie, aby zawsze było nabiału dostatek, abyś miała w ogrodzie dosyć drzew i warzywa, żebyś się nowalią pochwalić mogła, albo dobrze przechowanym owocem przysłużyć, aby pokoje zawsze czysto utrzymywane nie lękały się oka obcego widza, aby dzieci schludnie przybrane, ty sama w skromnej, lecz czystej odzieży, nigdy jak do rosołu zaskoczone nie były, aby kwiaty zdobiąc twe ustronie, uprzyjemniały widok tak w mieszkaniu jak w ogrodzie.

Długie także przechadzki na wolnem powietrzu, smaczne jadło, mnogość i dobór jarzyn, owoce prosto z drzewa zbierane, umiarkowanie we śnie, niezaprawne mleczywo, są to korzyści życia wiejskiego, przy których zdrowie lepszem i stalszem jest niezawodnie, osobliwie jeżeli źyć będziesz na wsi, jak żyć przystoi, to jest, iż nie zrobisz z twej skromnej Bawialni, salonu zbytkowego, niewychodząc, wątląc twe siły życiem gnuśnem i opieszałem. Zachowanie się mierne, uregulowane, proste, pierwszem prawidłem Higieny, to jest: Nauki zachowania zdrowia. Główne zatem korzyści niezaprzeczone pobytu wiejskiego, są: Obfitość i Zdrowie.

O UBIORZE PRZYZWOITYM DLA GOSPODYNI WIEJSKIEJ.

Radząc Ci, abyś żyła na wsi, nie mniemaj, abym Ci nastręczała myśl odłączenia się od wszelkich towarzyskich przyjemności naszej płci właściwych: owszem, na ustroniu nawet w większem się one wydadzą świetle. Staraj się uczciwie podobać, nie przez stroje i błahe rozmowy, ale przez obraz kobiety ozdobnej porządkiem i staraniem około siebie. Skromność i ochędóstwo wyszukane i w najobszerniejszej rozciągłości, oto są wdzięki rzeczywiste. Strój nęci, ale nie przywięzuje. Gdy mąż twój zawsze cię widzieć będzie, czysto j gustownie przybraną, a nie wiele wyda na twój ubior; gdy mu okażesz, że ci nie trzeba zjazdów, abyś miała włosy gładko uczesane, ręce i twarz czyste, trzewiki porządne, że się dla niego nie zaniedbujesz; więcej Ci obowiązanym będzie, bardziej cię pokocha, jak gdy mu suto wystąpisz przy okazyi, (co drogo opłacić modniarce musi) resztę życia pędząc w niechlujności i zaniedbaniu.

Pozwól więc, abym ci dala niektóre przepisy, co do ubioru twego. Na wsi nic pomijać nie można, życie bowiem z drobnostek się składa, ale tychże dobór, stanowi szczęście, za którem się wszyscy ubiegamy.

Prosiłabym cię naprzód, abyś się nie zamykała w długie sznurówki, które nie dozwalają żadnego ruchu ciału i obracają kobiety jakby w duże lalki. Swoboda w ruchach jest gracyą, która taki wdzięk nadaje płci naszej! Sądzę, że życia twego gnuśnie spędzać nie zamyślasz, miejże wolne ruchy rąk. Niech ci nic nie zawadza do schylenia się, kiedy złe ziele wykorzenić zechcesz, lub wyciągnąć ramie do nagięcia gałęzi, na której miły owoc spoczywa, miejże więc gorset krótszy, tyle tylko ściśnięty, aby kibić utrzymywał. Suknie teraźniejsze, jak dawne kabaty, są w tem dobre, ie już prawie gorset zastąpić mogą i wiele kobiet na nich przestaje. Najlepszy zaś gorset jest ten, który się na dwie szarfy wiąże. Ukróca ubranie i pozwala obejść się bez pomocy, co także nie małą jest korzyścią.

Dla osób starszych szlafroczki są najwygodniejsze na wieś, z prostego wyrobu na rano, z lepszego do ubrania. Lecz upraszam cię, chroń się tych szerokich szarafanow czyli puszczanych dentali, chyba że przy nadziei jesteś, te zupełnie figurę psują, pozwalając ciału rozciągać się zbytecznie; dla fałdzistych i wiszących rękawów, są gospodyni niewygodne do rozdawania, równie jak do innych czynności jej właściwych, łatwo brudzą się, są zarodem nieporządku, oznaką opuszczenia i zaniedbania się. Chroń się tez brania starych sukien na rano. Coż może bydź obrzydliwszego, jak wytarta, poplamiona lub podarta materyalna suknia, jakie niektóre damy przed ubraniem noszą? Nigdy brudną bydź nie powinnaś. Gdy ci suknia do stroju służyć już nie może, Czyto dla zmienionej mody, czy przez splamienie, to w pierwszym razie, zrób z niej, jeżeli chcesz ozdoby do kościoła, w drugim przerób dla dziecka, daruj lub chowaj na podszewkę, na rano zaś powtarzani jeszcze, prostych wyrobów używaj, tylko czysto utrzymanych i porządnie zrobionych; wyrzekaj się nazawsze, zaklinam cię, tak zwanego u nas Negliżu rannego!

Przez lato tylko płocienka, muśliny różne i perkaliki nosić powinnaś. Słowem suknie do prania, na wsi nie sposób ustrzedz się słoty, deszcz letnim sukniom nie zaszkodzi, a niszczy strojniejsze. Choć w gościnie będziesz, suknia materyalna do przechadzki jest śmieszną, długa niedorzeczną. Czy może bydź nudniejsza w odwiedzinach osoba, jak ta, którą wyciągnąć z pokoju nie można, dla tego, że się lęka, aby stroju swego nie zepsuła: gdy boi się zaszargać drogiej sukni, lęka się pogubić bransoletek, nóg zamoczyć nie może, bo ma atłasowe trzewiki, nie chce się opalić, bo zapomniała parasolika; takie elegantki niech sobie po miastach siedzą, a nam niech nic nie przeszkadza do biegania ta i owdzie, do przypatrzenia się gospodarstwu, do zachwycenia się nad pięknym ogrodem, albo do odwiedzenia wyborowego bydła, a starszej gospodyni niech nic nie zawadza do obejrzenia i pochwalenia prac młodszej sąsiadki. Trzewików też na przy klepki nigdy nie bierz, miej tylko na rana czyste pantofle. Czepek biały także ci radzę, jeżeli ci wiek nie dozwala no szenia własnych włosów, stroju głowy, który najbardziej zdobi, a najmniej czyli raczej, nic nie kosztuje. Chciałabym jeszcze, abyś zawsze ciągle do wieku się ubierała i nie podlegała śmieszności używania strojów i kolorów, które tylko w kwiecie młodości przystoją. Starszym kobietom strojenie się nie tylko nie do twarzy, lecz je nawet szpeci; jest to wydatek próżny, bo na osoby podeszłej strój, nikt nie uważa. We wszystkiem i zawsze trzeba mieć trafny rosządek i tak jak do miejsc i okoliczności, tak i do pory życia i pory roku, się stosować należy.

Sadzę, że noszenie fartuszków jest niezmiernie wygodnem. Ranne przy gospodarstwie, do prania, przy drugiem ubraniu merynosowe lub czarne jedwabne, zdają się najlepsze; w kieszeni możesz nosić klucz od kluczów, torebki wiecznie się zapominają, i gubią. Noszenie kieszeni przy sukniach także wybornym jest zwyczajem.

Wiejska gospodyni winna mieć, skromny, prosty słomianny, tylko wstążką opasany do ogrodu, takiż lepiej ubrany do odwiedzin i gości, oto wszystko, co potrzeba. Trzewiki radabym koniecznie, abyś nosiła do przechadzek skórkowe, do chędożenia jak męzkie na mocnej podeszwie. Polki dla tego nie lubią przechadzać się, bo nie są nigdy prawie przyzwoicie obute. Nie podobna chodzić po ogrodzie, dziedzińcu, folwarku, w lekkich prunetowych trzewikach z cieniutkiemi podeszwami. Sądzę, że te cienkie obawia czynią zapewne Polki tak czulemi i bojaźliweimi na widok jakiego bądź owadu lub jestestwa obrzydliwego. Jest naturalną rzeczą, ie dotchnąć mysz, żabę, węża, kreta lub pająka, nogą prawie nie odzianą, jest nader przykrą rzeczą. Toż gamo i z kamieniami i błotem się dzieje. Daleko śmielej się postępuje na mocnej podeszwie. Nierównie zdrowiej mieć zawsze suche nogi, dla tego jeżeli ze zwyczaju nie możesz znieść trzewików skórkowych w pokoju, to proszę cię, bierz je wychodząc, a gdy błoto większe, gummy elastyczne lub galosze. Niezliczone są choroby pochodzące z zamoczenia, z odziębienia nóg, wszelkie rumatyzmy, katary, bole gardła i głowy, nie mają innego początku.

Jeszcze wzmiankę uczynię o rękawiczkach, bo i te nie należy pominąć. Mając tyle do czynienia, i chcąc się trudnić rzeczami, które przykładania ręcznej pracy wymagają, ręce twe byłyby jak u dziewki folwarcznej, gdybyś ich nie ochraniała... Byłoby to zupełną niedorzecznością, jakkolwiek masz bydź. pracowitą, nie powinnaś gardzić darami przyrodzenia, ani wychodzić ze stanu, w którym cię Opatrzność umieściła. Ręce twe niech będą więc tak czyste i starannie utrzymane, jak gdybyś w mieście mieszkała (1). Aby dopiąć tego celu, masz zawsze nosić rękawiczki, które się tylko zdejmują przy jedzeniu (czego wiele osob u nas nie czyni, a co się ani z rosządkiem ani czystością nie zgadza) i do szycia. Z resztą idąc na przechadzkę, do ogrodu lub do gospodarstwa, miej grube, ieżeli masz sadzić albo siać kwiaty, bierz stare białe, które już nie będąc do użycia, jeszcze ci te oddadzą przysługę. Do rozdawania podwieczorku i do prac ręcznych są wygodne bez palców rękawiczki. Do okoliczności stosować będziesz wybór rękawiczek czy jedwabnych, czy innych; zawsze cię tylko upraszani, aby główna cecha ubrania twego była: czystość i brak przysady. Proste, ale schludne ubranie ma coś w sobie dziwnie powabnego miłego, tego się trzymać powinnaś, nigdy nie dozwalając sobie żadnej w tem opieszałości.

(1) Nie omieszkaj używać szczoteczki "do paznokci i mydła czy pachniącego czy nie, byle szczodrze; barskie w okolicach, gdzie o nic łatwo, a Soda, które mają w Poznaniu, są równie dobre, jak zagraniczne, nadto tanie.

Koniec wersji demonstracyjnej.

O NAJPRZYJEMNIEJSZEM POŁOŻENIU ODLEGŁOŚCI WSI OD MIASTA.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

OPIS I ROSKŁAD DOMU MIESZKALNEGO.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

SIEŃ JAKO PRZEDPOKOJ.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

JADALNIA.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

APTECZKA CZYLI CHOWALNIA.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

BAWIALNIA.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

POKÓJ SYPIALNY.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

POKOJE DZIECINNE.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

POKOJ BILLARDOWY.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

CZYTELNIA.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

POKÓJ MĘZKI.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

GARDEROBA CZYLI POKÓJ KOBIET SŁUŻĄCYCH.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

POKOJE GOŚCINNE.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej

KREDENS.

Niedostępny w wersji demonstracyjnej