Na cykl OPOWIEŚCI CELTYCKIE składają się tomy:

Opowieści celtyckie. Początek

Opowieści celtyckie. Droga do władzy

Opowieści celtyckie. Cena przywództwa

I

– Wodzu, w Rzymie Cezar objął siedem dni temu stanowisko konsula! – wysapał posłaniec, który dopiero co powrócił z kilkumiesięcznej wyprawy, między innymi odwiedziwszy właśnie Rzym. – Odprawił jako pierwszy modły w świątyni, a także dokonał wróżb. Mówi się, że chce jak najszybciej przedstawić zgromadzeniu projekty swoich ustaw, gdyż w przyszłym miesiącu władzę przejmie jego kolega.

Ariowist pogładził brodę, którą zaplecioną miał w cztery popielatoblond warkocze, po czym upił solidny łyk piwa z pięknie rzeźbionego i inkrustowanego srebrem i bursztynem rogu.

– Hmm – mruknął. – Dobrze się spisałeś, Jorg. A co słychać u moich najdroższych Sekwanów? Kastykus wciąż jest mi przychylny?

– Boi się ciebie, wodzu – odparł posłaniec, młody jeszcze człowiek, który jako szpieg cieszył się zaufaniem Ariowista.

– Boi się – powiedział w zadumie Ariowist. – Boi się… Dopóki się lęka, będzie uznawał moją władzę. To nie mnie jednak boi się najbardziej, ale Dumnoryksa, a także jego brata Dywicjaka. A co słychać u Helwetów? Ruszyli już?

– Jeszcze nie, wodzu – odparł Jorg. – Orgetoryks chce to uczynić następnego lata. Tak przynajmniej donoszą moi szpiedzy u Celtów.

Ariowist nie powiedział nic więcej. W zamyśleniu gładził znowu brodę. Był postawnym mężczyzną w sile wieku, miał czterdzieści sześć lat, surowe oblicze, ciemnoblond włosy, które splatał w warkocz na plecach, i bystre niebieskie oczy. Od lat był wodzem Germanów. Nie tylko Swebów, ale także Markomanów, Harudów i Triboków, a do federacji, dość luźnej, której przewodził, należały także niedobitki Teutonów i Cymbrów, pięćdziesiąt lat wcześniej rozgromionych przez Mariusza.

Germanie i Celtowie od niepamiętnych czasów żyli w mniejszej lub większej wrogości, chociaż wywodzili się z tego samego prastarego ludu, który mniej więcej osiemset lat wcześniej zamieszkiwał wyżyny Anatolii, a później podzielił się na wiele grup, z których część rozeszła się na wschód, do Indii, część osiedliła w Persji, część w Helladzie, a reszta ruszyła na zachód przez wielkie wschodnioeuropejskie niziny. Umowną granicą między ziemiami Germanów i Celtów była rzeka Ren, Celtowie jednak zamieszkiwali też tereny wzdłuż Dunaju, a także bardziej na wschód, na północ od Macedonii, tam gdzie później osiedlili się Trakowie i Dakowie. Germanie zajmowali wielkie połacie ziemi od Renu aż do Łaby, a nawet dalej, plemiona Jutów udały się na wysunięty ku północy półwysep, Swearowie zaś poszli jeszcze dalej, przeprawili się przez morze, docierając aż na północny kontynent, gdzie osiedli. Swebowie zamieszkiwali tereny na wschód od Renu i ojciec Ariowista bardzo dbał o to, by tej granicy nie przekraczali. Pozostałe plemiona germańskie nie znały osiadłego trybu życia, ale wędrowały w poszukiwaniu lepszych ziem. Traf chciał, że owe lepsze ziemie znajdowały się na zachodzie, za Renem i Rodanem, za Wogezami – u Celtów.

Ariowist nie kontynuował polityki ojca. Przebiegły jak jego matka, wywodząca się ze szlachetnego rodu naczelników i władców, przybierał maskę życzliwości i łagodności, lecz w głębi ducha był zimnym, cynicznym władcą, któremu zależało przede wszystkim na własnej chwale, a co za tym idzie, na chwale swego plemienia, za które czuł się wszakże w najwyższym stopniu odpowiedzialny.

Kiedy jedenaście lat wcześniej wódz Sekwanów Kastykus, poprosił go, aby najechał ziemie Eduów, dając mu w zamian część swoich ziem, Ariowist nie wahał się ani sekundy. Jakkolwiek wiedział, że Eduowie chwalą się tytułem przyjaciół ludu rzymskiego, nie miał większych oporów przed najechaniem ich ziem. Jeszcze wcześniej, kiedy krótko po śmierci swego ojca on sam był zaledwie początkującym wodzem, układał się z dobrze rokującym wodzem Arwernów Celtyllusem. Ten człowiek miał wielkie ambicje, chciał zostać królem Arwernów, a później wszystkich Celtów, ale za swe idee i dążenia został zamordowany przez swoich. Ariowist żałował tego człowieka, ponieważ zawsze podziwiał ludzi ambitnych i żądnych władzy, nawet jeśli stawali na jego drodze i koniec końców okazywali się wrogami. Celtyllus za swoje przywódcze aspiracje zapłacił straszliwą cenę, czego znowu Ariowist nie mógł zrozumieć, gdyż władza u Germanów przechodziła dziedzicznie z ojca na syna – tak było zawsze, dopóki przedstawiciel możniejszego rodu nie pokonał panującego w walce.

Swoich szpiegów Ariowist miał wszędzie. Jego agenci przenikali do plemion celtyckich, które wiecznie były ze sobą mniej lub bardziej skłócone. Obecnie najpotężniejsi byli Eduowie, Sekwanowie, Arwernowie i Wenetowie. Na północy Galii mocni byli Belgowie, oni też byli najbardziej waleczni ze wszystkich Celtów. Trzy plemiona: Eduowie, Sekwanowie i Arwernowie rywalizowali o pozycję hegemona w Celtyce, o ile można mówić o takim statusie wśród nieuporządkowanych, narowistych Celtów, którzy ochoczo podrywali się do walki o byle obelgę, skakali po stołach z mieczami i kłócili się o wołowe udźce! Coś takiego było nie do pomyślenia u Germanów. Niech no który spróbowałby wskoczyć Ariowistowi na stół! Jego ludzie roznieśliby takiego śmiałka na dzidach. Ale Celtowie tacy właśnie byli: nieokrzesani, nieopanowani, łatwi do pokonania w bitwie, naiwni i zabawni w swym wojennym zadufaniu, że jacy to z nich wojownicy! Fakt, że trzysta lat temu udało się im, to znaczy Allobrogom, napaść na Rzym, ale co z tego, skoro odstąpili od miasta i zadowoliwszy się nędznym okupem, pomaszerowali z powrotem? Później raz po raz różne plemiona celtyckie dostawały cięgi od legionów rzymskich. A Rzymianie byli jedynym narodem, który Ariowist szanował.

Teraz w Celtyce znowu się kotłowało. Ariowist wiedział o tym i tylko czekał na okazję. Wiedział, że Orgetoryks, jeden z przywódców plemienia Helwetów zamieszkującego teren między Dunajem, Rodanem i Alpami, planuje przesiedlenie swego ludu, a jednocześnie dąży do objęcia władzy królewskiej. Błąd! Orgetoryks powinien pamiętać o nieudanej próbie sięgnięcia po koronę przez nieszczęsnego Celtyllusa i zatrutym kielichu na jego własnej uczcie. Tak, Ariowist wiedział to wszystko. Nie na darmo miał swoich zaufanych ludzi, między innymi takiego Jorga, ledwo dwudziestoośmiolatka, ale za to jak obrotnego! Zdolny chłopak! Szkoda, że Ariowist nie miał syna podobnego do Jorga. Doprawdy miałby komu przekazać władzę, a tak musiał szukać odpowiedniego męża dla swojej córki, przynajmniej na razie – dla tej starszej.

W zasadzie kandydat sam się zgłosił, i to niedawno. Wercyngetoryks, syn Celtyllusa, dwukrotnie wysyłał do Ariowista poselstwo z prośbą o zawiązanie sojuszu. Wercyngetoryks był młody, miał, zdaniem wodza Germanów, jakieś dwadzieścia trzy lata, ale łeb na karku i sporo oleju w głowie. Chłopak doskonale zdawał sobie sprawę z faktu, że sojusz z Sekwanami przeciwko Eduom nie wystarczy. Eduowie byli przyjaciółmi Rzymian, a tak się składało, że Ariowist dwukrotnie ich już najechał, przy okazji zresztą gwałcąc zasady sojuszu z Sekwanami, których ziemię w końcu też zdobył, przynajmniej częściowo, i obsadził swoimi ludźmi zza Renu, wbrew wyraźnej obietnicy danej ongiś Kastykusowi. Ale, ale: Wercyngetoryks. Tak, on może daleko zajść, jeśli będzie chciał. Zdawał sobie sprawę, że Ariowist stanowi przeciwwagę dla potęgi Eduów i ma swoje wpływy w Rzymie. Nie na darmo wódz Germanów wysyłał wielokrotnie posłów do tego miasta i dawał konsulom rzymskim zakładników, między innymi własnego siostrzeńca i szwagra. Ten właśnie kuty na cztery kopyta Wercyngetoryks chciał ożenić się z córką Ariowista.

Lorelei… Tak, wszyscy chcieli pojąć ją za żonę, nie tylko Wercyngetoryks. Ariowist wcale się nie dziwił, że młody naczelnik plemienia Arwernów pragnął Lorelei, wiedział jednak również, że akurat jemu chodziło bardziej o sojusz, ponieważ po pierwsze miał już żonę, a wcześniej był żonaty z kapłanką z Sein, a po drugie nigdy nie widział Lorelei na oczy, chociaż jej uroda znana była nie tylko wśród Germanów.

Ariowist złapał się na tym, że rozmyśla teraz o Wercyngetoryksie. Nie dał mu jednoznacznej odpowiedzi, jakkolwiek rok wcześniej zawarł z nim przymierze – nie sojusz, ale luźną obietnicę przyjaźni, którą w każdym czasie można było zerwać. Ariowist wiedział, że Wercyngetoryks posiada nie byle jaką doradczynię w sprawach polityki. Scatah, jedna z najpotężniejszych celtyckich kapłanek, odpowiedniczka druidów, która zmarła nieoczekiwanie zeszłej zimy, doradzała mu i szkoliła go. Teraz funkcję tę przejęła jego pierwsza żona Uatah. Tak, Ariowist wiedział o tym, wiedział również, że kobiety te pełniły u Celtów bardzo ważną rolę, podobnie jak wieszczki u Germanów. A to, co wieszczka oznajmiła, było święte. Ariowist sam miał jedną taką, starą babę o imieniu Hulda, która przepowiedziała mu, że stanie się wielkim wodzem i pokona Celtów zza Renu, ma się jednak wystrzegać bitwy z rzymskim wodzem, który jako pierwszy przekroczy tę rzekę. Na razie żadnemu wodzowi rzymskiemu do głowy nie przyszło zapuszczać się za Alpy, co najwyżej do ich własnej prowincji, toteż Ariowist nie bał się przepowiedni, dbał jednak o to, by jego stosunki z Rzymem były poprawne.

Tak, Ariowist uważał Rzym za potęgę niemającą sobie równych. Armia rzymska była jedną z najlepiej wyszkolonych i zorganizowanych, z jaką kiedykolwiek miał do czynienia – może nie osobiście, ale słyszał przecież opowieści swego ojca i innych wojowników o pogromie Teutonów i Cymbrów, o potędze legionów Mariusza. Ich posłuszeństwo i karność były znane również u Swebów. A Ariowist, tkwiąc na lewym brzegu Renu, słyszał niejedną opowieść z ust Celtów, którzy przecież wojowali z Rzymianami co najmniej od dwustu lat.

Celtowie byli słabi. Ariowist słyszał o poselstwie Allobrogów, którzy przybyli do Rzymu w roku konsulatu Cycerona. To doprawdy oznaka miernoty, kiedy wysyła się posłów do swych okupantów! Zresztą nic dziwnego, Celtowie zmieniali swe preferencje szybciej od wiatru wiejącego z zachodu. Ariowist często zdumiewał się na myśl o ich zmiennych nastrojach i nastawieniach. Sekwanowie i Eduowie nienawidzili się, to prawda, podobnie jak Eduowie i Arwernowie. Jedni i drudzy jednak wspierali Helwetów i z tego, co Ariowist wiedział, Orgetoryks wydał swoją siostrę za Dumnoryksa, a sam pojął za żonę siostrę Kastykusa, byle tylko uzyskać dostęp do ziemi jednych i drugich. Aż dziw brał, że te dwa skłócone plemiona w tej kwestii były zgodne.

Wieści z Rzymu były pomyślne. Cezar był tym człowiekiem, którego Ariowist na rzymskim krześle kurulnym oczekiwał od lat. Wódz Germanów doskonale orientował się w rzymskich nastrojach dzięki swoim szpiegom. Cezar nie był jednym z tych zacofanych idiotów, sługusów Senatu, takich jak Katon, Domicjusz Ahenobarbus, Balbus, Pizon i inni mądrale. Cezar nie był wielkim, zadufanym w sobie wodzem pokroju Pompejusza. Nie był również ksenofobem jak Krassus, który co prawda miał pieniądze, ale stronił od ludzi. W końcu Cezar nie posiadał tak chwiejnego i słabego charakteru jak Cyceron, za którego decydowała jego żona. Nie, Cezar miał otwarty umysł, nie postrzegał Rzymu jako małego miasta italskiego, on rozumował w kategoriach wielkiego światowego imperium. Ariowist, który systematycznie dążył do powiększenia swoich ziem i poszerzenia granic, podziwiał Cezara. Może „podziwiał” to za dużo powiedziane, ale w każdym razie szanował go i był przekonany, że tym razem jego wniosek przyznania mu miana Przyjaciela Narodu Rzymskiego zostanie przyjęty.

Ariowist uważał, że lepiej zapewnić sobie przychylność Rzymian niż wzniecić ich gniew. Dlatego właśnie kilka lat temu, to znaczy po pierwszym zwycięstwie nad Eduami – a potem ponownie po ich pogromie ostatecznym, który nastąpił rok temu – Ariowist wysłał do Rzymu petycję z prośbą o uznanie go przyjacielem. Wiedział bowiem, że Eduowie długo nie wytrzymają pod germańskim jarzmem i prędzej czy później wyślą do Rzymu swoich emisariuszy. A Ariowist nie bardzo chciał dopuścić do tego, żeby sprawdziło się proroctwo Huldy i żeby on sam został pokonany w boju. Dotychczas to się nie zdarzyło i on miał nadzieję, że nigdy do tego nie dojdzie, jakkolwiek uważał, że koniec końców powinien umrzeć, jak na wodza przystało, w bitwie, a nie we własnym łóżku. No ale na to miał jeszcze czas.

Teraz siedział przy stole i spożywał kolację, a słudzy uwijali się jak w ukropie, żeby nadążyć z wnoszeniem potraw. Ariowist jadał w towarzystwie swoich dowódców i krewnych, w tym dwóch żon, które pojął ze względów politycznych. Starsza z nich, Mergh, była córką naczelnika Markomanów i to ona urodziła Ariowistowi jedynego syna, który nie dożył jednak wieku męskiego i w szesnastej wiośnie zginął podczas polowania na niedźwiedzia. Mergh była również matką Lorelei, ukochanej, najdroższej córki Ariowista. Rzecz jasna wódz Swebów nigdy w życiu nie przyznałby się do głębokiego uczucia, jakim darzył swoją córkę. Drugą, młodszą żoną Ariowista była Grynhilda, wnuczka wodza Teutonów, który został zabity przez armię Mariusza. Była ona matką drugiej córki Ariowista – Adair. Lorelei miała obecnie siedemnaście lat, Adair piętnaście i w zasadzie obie były pannami na wydaniu. Ariowist szukał im mężów wśród swoich ziomków, ale jego zdaniem żaden z nich nie nadawał się do tej roli.

Mergh była piękną kobietą, obecnie dobiegała czterdziestki, ale nadal zachowała urodę z lat młodości. Miała włosy koloru starego srebra i tenże srebrzysty kolor odziedziczyła po niej Lorelei. Ale Ariowist nie brał sobie żony dla urody i do poślubienia jej nie skłoniły go ani szlachetne rysy twarzy Mergh, ani jej powabne ciało. Przede wszystkim była to bowiem kobieta obdarzona silnym charakterem i nieprzeciętną inteligencją. Kochała swego męża, ale ważniejsze było to, że była mu szczerze oddana. To Mergh uważana była za panią domu, to ona była oficjalną żoną wodza, jej składano łupy, ona odprawiała modły, ona posyłała po wieszczki, ona wreszcie rozpalała ogień na palenisku. Z Mergh należało się liczyć, była kobietą o kamiennym sercu, twardą i nieugiętą, chociaż potrafiła okazywać dobroć i litość.

Grynhilda, młodsza od pierwszej żony Ariowista, obecnie trzydziestoletnia, była wysoka, potężnie zbudowana, miała szerokie biodra, duże piersi, umięśnione barki i ramiona, walczyła w bitwach jak mężczyzna, a w łożu zachowywała się jak wojownik w boju, ale była też bystra i inteligentna, przebiegła i chłodna w ocenie, a nade wszystko lojalna i dzielna. Ponadto znała mowę Celtów, a co lepsze, mowę Rzymian. Grynhilda bowiem jako dziecko trafiła do rzymskiej niewoli, z której udało jej się wykupić, i jako czternastolatka wróciła do osady swego dziadka, już wówczas od dawna nieżyjącego. Jej wuj dał ją za żonę Ariowistowi, którego co prawda nie zachwycała uroda drugiej żony, ale poślubił ją dla innych korzyści.

Córki zrodzone z dwóch żon bardzo się między sobą różniły. Lorelei odziedziczyła po matce smukłe ciało i pięknie rzeźbioną twarz, a także niezwykłe srebrzyste włosy, które lśniły pięknie w blasku księżyca. Miała chłodną urodę, jasnoniebieskie oczy, pełne usta i prosty nos. Adair wyrastała na hożą dziewoję, wszystko wskazywało na to, że odziedziczy mocną budowę swej matki i jej rude kręcone włosy. Nie zapowiadała się na ładną kobietę, ale była posłusznym, dobrym dzieckiem i ojciec bardzo ją kochał. Zastępowała mu syna, którego już nie miał.

Ariowist nie dbał o urodę. O wiele bardziej zwracał uwagę na przymioty ducha, a najbardziej na inteligencję i spryt. Cenił w ludziach hart i siłę psychiczną – sam był niewiarygodnie silny, podobnie jak jego obie żony i córki. Dlatego właśnie uważał, że młody Wercyngetoryks miałby szansę być dobrym zięciem. Zamierzał poważnie porozmawiać z Lorelei na temat tego związku. Musiał to zrobić, jego córka bowiem wchodziłaby w małżeństwo polityczne, bez miłości, jakkolwiek była ona do tego przygotowywana od dziecka. Ponadto byłaby drugą żoną tego Celta, który usiłował piąć się po szczeblach kariery. Najchętniej wódz Germanów spotkałby się z młodzieńcem sam i porozmawiał, ale na to nie było odpowiedniej okazji, chyba że spotkaliby się na neutralnym gruncie, bo Ariowist nie sądził, by Wercyngetoryks fatygował się na ziemie Eduów. Ale na wszystko był jeszcze czas. Najpierw chciał porozmawiać z Lorelei, a potem poczekać na rozwój wydarzeń w Rzymie. Jeśli Cezar jako konsul uznałby go za godnego miana Przyjaciela Narodu Rzymskiego, wówczas Ariowist nie musiałby koniecznie wiązać się z Arwernami. Jeden układ wystarczy.

W Galii wrzało niczym w kotle czarownicy. Ariowist wiedział o tym i czekał. Siedząc na ziemiach Sekwanów i Eduów, zasiedliwszy je swoimi ludźmi zza Renu, był chwilowo panem sytuacji. Nie przewidział tylko jednego. Konsekwencji konsulatu Cezara w Rzymie.

*

– Wzywałeś mnie, ojcze – odezwała się Lorelei swoim jasnym głosem, wchodząc do sieni.

Ariowist posłał po nią do pomieszczeń kobiecych, w których ona i jej młodsza siostra przędły zapewne lub tkały. Rzemiosło wojenne dostępne było germańskim kobietom, do ich zadań należało jednak przede wszystkim prowadzenie domu, tkanie i szycie ubrań, pilnowanie dzieci, dbanie o pożywienie i tym podobne obowiązki. Nie można więc powiedzieć, by ich zajęcia różniły się znacznie od obowiązków galijskich żon. Rzecz jasna Ariowist posiadał zastępy sług i klientów, i to właśnie słudzy wykonywali lwią część obowiązków. Posiadał także niewolników zdobytych na wojnach lub urodzonych w niewoli. Ale on sam wychodził z założenia, skądinąd słusznego, że kobieta powinna wiedzieć wszystko o prowadzeniu gospodarstwa, nawet jeśli – a może właśnie tym bardziej jeśli – będzie żoną możnowładcy.

Spojrzał na swoją córkę, uważnie starając się patrzeć jak obcy człowiek na młodą kobietę, a nie jak ojciec na dziecko. Niewątpliwie Ariowist był niesłychanie dumny ze swoich dzieci – były przecież jego potomstwem! Ale, jako się rzekło, był człowiekiem obiektywnym w ocenie, toteż spoglądając na Lorelei, po raz pierwszy chciał w niej widzieć kobietę, a nie własną córkę. I w istocie było na co patrzeć. Dumna postawa, piękne ciało, srebrzystoblond włosy splecione w warkocz, twarz o szlachetnych rysach, chłodne niebieskie oczy przywodzące na myśl niebieskawy lód na rzece, ładnie uformowane usta, białe zęby… I to spojrzenie: dumne, świadczące o pewności siebie. Lorelei nie ugnie się przed wolą celtyckiego pana. Będzie niezależną panią samej siebie, nawet jeśli jej ojciec odda ją w ramach sojuszu mężczyźnie z innego plemienia, z innej nacji.

Ariowist zajmował ziemie na zachód od Renu już drugi rok. Wcześniej pokonał Eduów, ale Celtowie byli narodem nieznoszącym czyjejś dominacji, chcieli być wolni i rządzić się sami, chociaż zdaniem Ariowista niewiele dobrego z owych samodzielnych rządów wynikało.

– Lorelei, wezwałem cię, bo chcę z tobą omówić pewną sprawę – rzekł Ariowist po chwili milczenia. – Siadaj, nie stój tak, nie jesteś moim zbrojnym.

Dziewczyna uśmiechnęła się na moment, ale już wkrótce spoważniała. Ona i Adair bardzo się różniły nie tylko urodą, ale również charakterem. Młodsza z córek Ariowista była wesoła i pogodna, Lorelei miała poważną naturę, raczej smutną niż skłonną do żartów, była wrażliwa, ale również niesłychanie silna i dumna. I to właśnie dlatego Ariowist zdecydował się dać za żonę Wercyngetoryksowi starszą córkę.

– Słucham cię, ojcze.

– Jesteś w wieku odpowiednim do zamążpójścia – powiedział Ariowist, który zwykł był wykładać jasno swoje zamiary i niczego niepotrzebnie nie owijał w bawełnę. – Tak się składa, że znalazł się konkurent do twojej ręki. Tyle że on jest naczelnikiem plemienia Arwernów. Byłoby to małżeństwo polityczne, które po jakimś czasie możemy zerwać. Co ty na to, córko?

Lorelei bez wyrazu patrzyła na ojca swymi pięknymi oczami. Nie mogła powiedzieć, że nie zgadza się na to małżeństwo, bo nie chce i już. To nie byłaby odpowiedź godna córki wodza Swebów. Arwernowie mieszkali daleko na południu, daleko od ziemi Ariowista, daleko od Eduów, za Wogezami, za Renem, nad Rodanem, na ogromnym płaskowyżu w samym centrum Galii. Byli bogaci, kontrolowali bowiem szlaki rzeczne z północy na południe aż do Massalii. Ich naczelnicy opływali w złoto, a kiedyś to właśnie Arwernowie wydali największego wodza, jakiego znał celtycki świat – Brennosa, który w swych podbojach dotarł aż do Hellady.

– Co to za człowiek? – zapytała poważnym tonem.

– Wercyngetoryks, syn Celtyllusa, z którym wiele lat temu chciałem wejść w sojusz. Jest młody, nie skończył jeszcze dwudziestu pięciu lat. Ma przed sobą dużą szansę. Tyle że ma już żonę i dzieci. Jak mówię, byłoby to małżeństwo polityczne, Lorelei. Zastanów się nad odpowiedzią. Nie chcę cię do niczego przymuszać. Zawsze jest jeszcze Adair i ją mogę dać Wercyngetoryksowi. Albo jedną z moich bratanic lub siostrzenic.

Więc daj – pomyślała Lorelei.

Nie chodziło o to, że miałaby poślubić Celta, chociaż już sam ten fakt niespecjalnie jej się podobał. Problem polegał na tym, że w sercu Lorelei był już ktoś inny, z kim ona pragnęła dzielić życie, a kogo jej ojciec być może zaakceptowałby jako zięcia. Od lat już Lorelei patrzyła z podziwem na Jorga, zaufanego człowieka swego ojca. A i ona nie była mu obojętna. Ze względu jednak na jego pozycję, Lorelei była dla niego nieosiągalna, a on był dla niej zakazany. Co prawda nic by się wielkiego nie stało, gdyby spoczęli razem w łożu, gorzej jednak, gdyby z tego związku narodziło się dziecko. Córka wodza nie sypia ze zbrojnymi swego ojca. Ona przeznaczona jest do znacznie lepszych łożnic.

Pomyślała o Adair, swojej młodszej siostrze. Dlaczego ten Wercyngetoryks nie może ożenić się z nią? Przecież nie pragnął miłości, ale pewnie wspólnych dzieci, a o to znowu nie tak trudno. Wystarczy zlegnąć razem i to wszystko. Lorelei nie była głupia, doskonale wiedziała, jak odbywa się płodzenie dzieci u Celtów, zresztą Germanie nie różnili się zbytnio w obyczajach w tej kwestii. I jedni, i drudzy brali sobie żony z chęci związania się z możnym rodem, z chęci pozyskania sojusznika w postaci ewentualnego teścia, zatem wysyłało się córkę do łoża syna owego człowieka i płodziło się potomstwo. Potem małżeństwo mogło zostać rozwiązane, losem młodych też nikt się za bardzo nie przejmował. Ale dzieci, wspólne wnuki, były gwarantem lojalności! Dziewictwo u Celtów i u Germanów nie miało najmniejszego znaczenia, o ile ojciec uznał dziecko za własne. Nie było istotne, ilu kochanków matka miała wcześniej.

Lorelei myślała o Jorgu. Pewnie i tak by go nie dostała.

A może? Gdyby zapytała ojca… On bardzo cenił Jorga. Uważał, że jest to jego najlepszy człowiek. Był zaufanym Ariowista. Był jego prawą ręką.

– Jak długo miałoby potrwać to małżeństwo? – zapytała rezolutnie.

– Tyle, ile trzeba, byś urodziła dziecko – odparł ojciec. – Jeżeli nie chcesz, powiedz od razu.

Lorelei zamyślona patrzyła na płomienie ognia płonącego na wielkim palenisku w biesiadnej izbie. Dziewki służące kręciły się wokół kotła, w którym gotowano strawę, potrawkę z zajęcy i kaszę. Do tego miano podać płaski chleb i piwo. W środku zimy jadano przede wszystkim mięso, latem można było sobie pozwolić na bardziej lekkostrawną dietę. W ich osadzie po przeciwnej stronie Renu zimy były naprawdę ostre i surowe. Niekiedy żeby wyjść z domu, trzeba było przebijać się przez ściany śniegu. Tutaj, po drugiej stronie Wogezów, zimy były znacznie cieplejsze, ale mimo to Lorelei drżała w swoim futrzanym okryciu, które narzuciła na suknię.

– Ojcze, jeżeli wyjawię ci wszystko, co noszę w sercu, czy będziesz umiał mnie zrozumieć? – zapytała otwarcie. – Wiem, że dla ciebie taki sojusz jest ważny, inaczej nie trudziłbyś się wydawaniem swoich córek za cudzoziemców, w dodatku za jednego z Arwernów. A dla córki wodza wypełnienie woli ojca jest obowiązkiem i powinnością. Ale ja kocham Jorga, ojcze, i myślę, że on mnie również. Jeżeli wyjdę za mąż za tego Celta, urodzę mu dziecko i je wychowam, czy będę mogła wrócić tutaj i poślubić Jorga?

Ariowist przyglądał się swej córce zdumiony. Lorelei musiała być bardzo odważna, że wystąpiła z takim zapytaniem. Nawet jego żony się go obawiały. Mergh posiadała bardzo silną pozycję, a mimo to również ona niekiedy drżała ze strachu przed swoim mężem. Z drugiej jednak strony wszyscy wiedzieli, że Ariowist jest człowiekiem honoru i lubi, jeśli mu się otwarcie przedstawia swój punkt widzenia, nawet w przypadku gdy zdanie petenta nie pokrywa się z jego własnym.

Lorelei nie była zwyczajną dziewczyną. Widział to. Widział inteligencję w jej spojrzeniu. Ona rozumiała znacznie więcej niż inne kobiety w jej wieku. Zwykle w siedemnastej zimie były one jeszcze na tyle niedojrzałe, że łatwo było nimi kierować. Ale nie Lorelei.

– Jorg, powiadasz – mruczał ojciec. – No tak, jemu akurat niczego odmówić nie mogę. Ale rozumiesz chyba, że córka wodza nie powinna wychodzić za mąż za jego zbrojnego, żeby był nie wiem jak uzdolniony?

– Przecież możesz mianować Jorga jednym z naczelników – stwierdziła Lorelei. – A wówczas ja mogłabym zostać jego żoną.

Ariowist zaśmiał się z rezolutności swej córki. Jak to sobie obmyśliła!

– Lorelei, to nie jest gra w kości – powiedział w końcu. – Polityka jest znacznie bardziej skomplikowana, niż ci się wydaje. Chcę cię dać Wercyngetoryksowi, żeby się z nim związać sojuszem. Ale to jemu zależy bardziej, zwłaszcza jeśli w Rzymie przegłosują wniosek, żeby nadać mi tytuł przyjaciela. Wiesz chyba, jak bardzo ci Celtowie są ze sobą skłóceni. Do jakiego stopnia trzeba być nierozsądnym, żeby wzywać wroga, aby pozbyć się innego?

Wiedział, że z córką może o tym otwarcie rozmawiać, bo umysł Lorelei był bardzo dojrzały. Była inteligentna, ogarniała też sprawy, nad którymi Ariowist pracował.

– Poza tym Arwernowie nienawidzą Eduów – kontynuował ojciec. – A ten chłopak może w przyszłości okazać się dobrym sojusznikiem w walce z Eduami. Doprawdy Dumnoryks stał się ostatnio niezwykle bezczelny, a jego brat Dywicjak jest jeszcze gorszy, do tego zaprzyjaźnia się z Rzymianami, czego akurat Dumnoryks nie może ścierpieć. Ale są braćmi, staną jeden za drugim, jeśli będzie trzeba. O ile nie wsadzi się tam kija w mrowisko. Małżeństwo Celta i Germanki będzie dla nich solą w oku – to nie do pomyślenia. A my będziemy mieć podwójną korzyść, w razie czego Arwernowie pospieszą nam z pomocą przeciwko Eduom.

Lorelei myślała, że tak naprawdę niewiele ją obchodzą zamiary ojca. Ariowist od wielu lat łakomił się na żyzne ziemie Eduów za Renem. Co prawda ziemia między Renem a Łabą nie była zła, wprost przeciwnie, Germanie mieli też dostęp do północnego morza, ale ponieważ od wschodu napierały migrujące plemiona i wypierały Germanów coraz dalej i dalej na zachód, a poza tym liczba ludności także z roku na rok rosła, Ariowist zmuszony był do szukania innego miejsca, które wyżywiłoby wszystkich.

– Ojcze, twoje zamiary są zapewne słuszne, o ile się orientuję – odezwała się Lorelei. – Ale ja chcę znać odpowiedź na moje pytanie. Czy jeśli zgodzę się na małżeństwo z Arwernem, będę mogła potem poślubić Jorga, o ile on mnie jeszcze zechce?

Zechce… – myślała. To, co muszę wykonać z obowiązku, nie powinno mieć dla niego znaczenia. Zechce. Nie musi wiedzieć, w jakim celu pojadę do Gergowii.

– Tak, córko – odparł Ariowist. – Jeżeli to uczynisz, twojemu życzeniu stanie się zadość. Masz moje słowo.

– W takim razie, ojcze, wyjdę za mąż za Wercyngetoryksa – oznajmiła Lorelei.

*

Hulda, wieszczka Ariowista, mieszkała w małej chacie nieco na uboczu osady. Była stara, wróżyła już za czasów ojca Ariowista, teraz musiała dobiegać osiemdziesiątki, ale pomimo że wiek przygiął ją do ziemi, umysł staruszki pozostawał jasny. Wiek nie odebrał jej również zdolności magicznych i Hulda odczytywała z kości wolę bogów równie sprawnie jak wiele lat temu. To ona wywróżyła klęskę Teutonów i Cymbrów, ona doradziła ojcu Ariowista, aby nie mieszał się w plany pobratymców, nie szedł na legiony rzymskie. Ona powiedziała Ariowistowi, kiedy uderzyć na Eduów. Wódz Germanów wierzył jej i ufał bezgranicznie.

Lorelei szła do chaty Huldy z mieszanymi uczuciami. Bała się wieszczki jak chyba wszyscy, a poza tym nie była do końca pewna, czy chce znać odpowiedź na swoje pytanie. Ojciec bardzo poważał Huldę. Matka Lorelei bała się staruchy i była to chyba jedyna osoba na świecie, przed którą Mergh drżała. Lorelei słyszała od swojej piastunki, że Hulda przepowiedziała śmierć syna Ariowista, a wszak jego jedyny syn był dzieckiem Mergh. Kiedy Skuld, jej brat, zginął, ona sama miała dwanaście lat. Pamiętała rozpacz matki, jej krzyki, kamienną twarz Ariowista, jego łzy wylewane, kiedy sądził, że nikt go nie widzi. Śmierć Skulda wieszczka przepowiedziała wiele lat wcześniej. Mówiła, że chłopak zginie od oszczepu, toteż Ariowist zakazał swoim ludziom uczyć go walki tym narzędziem. Na polowaniu Skuld nadział się na oszczep jednego z drużynników Ariowista. Umarł od zakażenia kilka dni później. Od tego czasu Mergh bała się Huldy i nigdy więcej nie chodziła do niej po wróżby.

Ale Lorelei chciała wiedzieć. Musiała wiedzieć! Godziła się na związek, jaki obmyślił dla niej ojciec, bo wiedziała, że Ariowist tak czy inaczej, nawet gdyby ona się nie zgodziła, narzuci swoją wolę, dając temu Arwernowi za żonę jedną z kuzynek Lorelei albo nawet jej siostrę Adair.

W głębi ducha Lorelei gardziła zarówno Grynhildą, drugą żoną ojca, jak i jej córką. Niewolnica! – myślała z pogardą o swej macosze. I tę niewolnicę Rzymian ojciec poślubił tylko dlatego, że była biegła w obcej mowie. Równie dobrze mógł sobie zatrudnić tłumacza. Grynhilda była zdaniem Lorelei brzydka jak noc, nie to co jej matka, piękna Mergh. W tym jednym Lorelei różniła się od swego ojca, który do wyglądu nie przywiązywał dużej wagi. Ona, owszem, przy osądzaniu człowieka kierowała się wyglądem.

Jeśli o to chodzi, Hulda też nie przedstawiała sobą najpiękniejszego widoku, ale miała już osiemdziesiąt lat, o ile nie więcej, toteż nic dziwnego, że czas zatarł w wyglądzie tej kobiety najmniejsze ślady urody. Może jedynie oczy zdradzały, że Hulda mogła być kiedyś piękna. Bo oczy miała naprawdę ładne, przejrzyste, ciemnozielone, niezmącone bielmem starości. Wzrok miała bystry, przenikliwy, chociaż tak zgarbiona i przyciśnięta do ziemi już była, że aby spojrzeć w oczy swemu rozmówcy, musiała zadzierać głowę. Długie, zupełnie białe, ale gęste włosy opadały jej na zgarbione plecy. Starucha podpierała się sękatym kijem i ledwo stała na drżących nogach, ale kiedy Lorelei zapukała do jej chaty, sama otworzyła drzwi.

– Wejdź, dziecko, szybko, bo zimno leci – wymamrotała. – A więc dumna córka Ariowista weszła w moje skromne progi. Cóż za zaszczyt!

Lorelei miała paskudne wrażenie, że stara z niej kpi, ale Hulda zbyt wielki budziła respekt, by traktować ją z góry.

– Przyszłam zapytać o moją przyszłość, matko – odezwała się czystym głosem.

– O przyszłość, he, he – zarechotała Hulda i pokuśtykała do paleniska. – Tak, wy, młodzi, sądzicie, że wszystko zdołacie ułożyć po swojemu. Ale los każdego człowieka jest nieunikniony. Nie pytaj mnie o przyszłość, Lorelei. Nie chcesz jej znać, tak jak twoja matka nie chciała znać przyszłości swego syna.

Lorelei niepytana usiadła na niskim zydlu przy palenisku. Hulda zajęła miejsce w wymoszczonym futrem karle. Sięgnęła do woreczka, który miała przytroczony do sukni. Wyjęła z nich kości, białe i czarne, wykonane z palików niedźwiedzi.

– Jesteś dumna i pełna pychy, dziecko – odezwała się. – Jesteś piękna i wiesz o tym, ale jesteś też zimna. Gardzisz życiem w niewoli. Pragniesz Jorga.

– To prawda – przytaknęła Lorelei. – Czy go dostanę? Ojciec chce mnie wydać za mąż za wodza Arwernów.

Hulda rzuciła kości. Błysnęły krwawo w blasku ognia. W domu wieszczki panował półmrok, nieco światła sączyło się przez dymnik, a odrobina matowego zimowego słońca wpadała przez uchyloną okiennicę w ścianie. Lorelei poczuła nagle, że się boi. Kobieta obok niej błądziła po innym świecie. Z pewnością posiadała moc, rozmawiała z bogami. Lorelei, będąc na ziemiach Eduów i mając styczność z kupcami, usłyszała raz o wieszczkach z południa, z Hellady, przez które przemawiał bóg. Wiedziała też, że Celtowie mają swoje święte kobiety, które edukują młodych mężczyzn. Gdzieś na Atlantyku leżała wyspa, malutka wyspa, na której mieszkały owe kapłanki. Stale mieszkało ich tam dziewięć, reszta żyła rozproszona w całej Galii i Brytanii. Kobiety te posiadały ogromną moc i wiedzę.

– Wódz Arwernów – mamrotała stara. – Młody i piękny, odważny i ambitny. Z wysokiego rodu. Syn naczelnika. Ma chęć sięgnąć po jedynowładztwo. Chce być wodzem Arwernów, jedynym, nie tylko naczelnikiem. Chce zjednoczyć wszystkich Celtów. To dobry człowiek. I rozumny. Ale gwałtownik. Kocha swoją żonę. Ciebie chce dla sojuszu z Ariowistem.

– Dostanie mnie?

– Zgodziłaś się przecież – zaśmiała się Hulda. – Będzie, jak powiedziałaś. Ariowist da mu ciebie za żonę. Ale nie urodzisz mu dziecka. Nikomu nie urodzisz dziecka, Lorelei. Nie ma w tobie mocy dawania życia. Twoje łono będzie jałowe. Za kilka lat wrócisz tutaj. A potem za Ren…

Hulda umilkła. Lorelei z przerażeniem spoglądała na jej oblicze, na którym malowała się groza.

– Oni nadejdą – szeptała. – Przyjdzie ten, który przekroczy Ren i pokona Swebów. Już niedługo. Przyniesie ogień i śmierć.

– Kto nadejdzie? – dopytywała się Lorelei, ale bezskutecznie. Hulda zdawała się trwać pogrążona w transie.

– Będzie silny, niepokonany, niezwyciężony – mamrotała. – Pokona Celtów, Germanów, poskromi Brytów. Ariowist niech wraca na nasze ziemie. Za Ren. Do domu.

– Co ty mówisz?! – krzyknęła Lorelei. – Kto przyjdzie? Ten Arwern? Wercyngetoryks?

Oczy Huldy patrzyły w nicość. Gdzieś ponad czasem, ponad światem. Lśniły jak dwa ciemnozielone jeziora, głębokie, przepastne.

– Wercyngetoryks… – mruczała. – Widzę go, jak zjeżdża konno z osady na wzgórzu. Objeżdża je trzykrotnie. Odejdziesz od niego, kiedy Ariowist ci nakaże. Niebawem. Ojciec przywoła cię do domu. Za Ren, Lorelei. Ale… widzę skałę. Wysoką, wnoszącą się nad rzeką. Nazwą ją twoim imieniem.

Lorelei patrzyła na Huldę ze strachem.

– A Jorg? – zapytała. – Dostanę go?

– Jorg… – mruknęła Hulda. – Widzę krew i śmierć. Jorg… Pochylasz się nad nim. Tak, dostaniesz go, dziecko. Dostaniesz.

Lorelei usłyszała to, co chciała, kiedy jednak te słowa padły, odniosła wrażenie, że za nimi kryje się coś jeszcze. Niewiele zrozumiała z wypowiedzi Huldy i z jej nieskładnego proroctwa, pojęła wszak, że zostanie żoną Wercyngetoryksa, a po kilku latach ojciec nakaże jej wracać i wyda ją za mąż za Jorga.

– To nie do końca tak, jak myślisz, Lorelei – powiedziała Hulda, jakby czytając w myślach dziewczyny. – Dostaniesz swoje, owszem. Ale nie pytaj o nic więcej. Ariowist pojedzie tego lata do Rzymu. Dostanie to, czego pragnie. To jednak nie stanowi gwarancji władzy i potęgi. Idź, Lorelei. Nie unikniesz swego losu, dziecko. To pewne.

Lorelei opuściła dom Huldy z mieszanymi uczuciami. Starucha, stojąc na progu domostwa, patrzyła na nią i powoli kręciła głową.

– Ciesz się życiem, póki jest ci ono dane, Lorelei – szepnęła. – Bo nadchodzi ten, który pokona twego ojca i który sprowadzi na ciebie niedolę.

Jak wielką niedolę, tego Hulda nawet w myślach nie chciała przyznać. Żal jej było dziewczyny, bo Lorelei należała do dumnych, poważnie traktujących siebie ludzi, którzy nienawidzą, kiedy ktoś z nich szydzi, i w ogóle są pozbawieni wszelkiego poczucia humoru. Lorelei, będąc dopiero w siedemnastym roku życia, traktowała wszystko zbyt poważnie, nie miała dystansu do świata. Pójdzie za mąż za naczelnika Arwernów, ale na zawsze pozostanie córką germańskiego wodza. Nic jej nie odmieni.

Hulda, wzdychając ciężko, powlokła się do chaty. Wiedziała, że powinna pomówić z Ariowistem, ale miała też świadomość, że niepytana nie ma prawa narzucać mu się ze swoją magią. Mogła jedynie żyć z wiedzą, którą tego dnia z woli bogów uzyskała.

*

Traf chciał, że gdy Mergh i jej córka Lorelei rozmawiały na temat małżeństwa tej ostatniej z naczelnikiem Arwernów, Adair siedziała w świetlicy. Siedziała z niewykończoną szatą na kolanach i właśnie ozdabiała ją haftem, kiedy z ust Mergh padły słowa o zamążpójściu.

– Dziecko, nie jedziesz tam po to, by grzać łoże celtyckiemu księciu, ale po to, by pełnić rolę oczu i uszu twego ojca w kraju Arwernów – mówiła matka. – Nie wyobrażaj sobie, że mężczyźni pragną żon z miłości. Ten człowiek nigdy cię nie widział i przygotowany jest na wszystko, na każdą ewentualność. Równie dobrze mogłaby tam jechać twoja siostra.

Adair nie lubiła Mergh. Nie dało się ukryć, która z żon Ariowista cieszy się większym poważaniem i autorytetem w jego domostwie. Mergh jednak była nie tylko osobą obdarzoną charyzmą i silnym charakterem, ale cechował ją także osobliwy chłód w stosunku do ludzi, który Lorelei po niej odziedziczyła. Mergh była zimną, wyrachowaną kobietą. Nie przepadała za Grynhildą, matką Adair, a także za nią samą, choćby z tego powodu, że Grynhilda swego czasu znajdowała się w rzymskiej niewoli. Przyszła na świat jako niewolnica, która sama zdołała się wykupić z niewoli, i to dosyć szybko, bo w wieku lat czternastu. Niebywałe jak na niewolników, w dodatku urodzonych w domu pana. Mergh jednak, będąc osobą wolno urodzoną, gardziła ludźmi zrodzonymi w niewoli. Ponieważ zaś nie lubiła Grynhildy, uczucie to przenosiła również na Adair, chociaż nigdy oficjalnie by się do tego nie przyznała. Nie, Mergh była panią domu, pierwszą żoną Ariowista, i nie wypadało, by zniżała się do okazywania niechęci drugiej żonie i nałożnicom, a tych Ariowist miał zawsze sporo. Obecnie wybierał sobie ładne, głupiutkie dziewczęta, by grzały go w łożu przez kilka nocy, potem jednak – jak zawsze, tak i teraz – wróci do swych żon.

Adair jednak wiedziała, że ojciec nie sypia z jej matką tak często jak z Mergh, i to też sprawiało jej przykrość. Grynhilda nigdy się jednak na to nie skarżyła. Tutaj, na ziemiach Celtów, była bardzo przydatna mężowi, ponieważ znała celtycką mowę. Ona, Adair, również znała język Celtów, a także Rzymian, bo matka ją tego nauczyła. Nie odznaczała się wszak taką urodą jak Lorelei. Daleko jej było do tej łabędzicy, do syreny, jak nazywano starszą córkę Ariowista. Faktycznie zresztą imię tamtej oznaczało właśnie syrenę. Adair była zbyt mocno zbudowana i miała zbyt pospolite rysy twarzy – były to rysy jej ojca przemieszane z dość grubymi rysami matki, co nie dawało zachwycającego efektu. Niemniej bystrością umysłu z pewnością przewyższała Lorelei, która, zdaniem młodszej siostry, w ogóle do najmądrzejszych nie należała. Adair musiała w końcu znaleźć sobie jakiś powód, żeby nie czuć się gorsza.

– Skąd to wiesz, matko? – zapytała Lorelei z niechęcią.

Teraz, kiedy Ariowist oficjalnie już postanowił wysłać posłów do Wercyngetoryksa z informacją, że oddaje mu swoją córkę za żonę, Lorelei ogarnęła dziwna, niezrozumiała niechęć.

Mergh uśmiechnęła się z wyższością kobiety, która swoje już w życiu przeszła. Córka wydała jej się dziecinna i naiwna.

– A tobie się wydaje, córko, że twój ojciec wziął mnie dla urody? Czy Grynhildę także wziął dla jej pięknej twarzy?

– No, ją na pewno nie – wymamrotała Lorelei. – Bogowie jedni wiedzą, dlaczego ją wziął.

Adair chrząknęła znad swojej roboty, dając kobietom do zrozumienia, że słyszy każde wypowiadane przez nie słowo. Lorelei zaczerwieniła się.

– Lorelei, nie bądź naiwna – mówiła dalej matka. – Ariowist wziął mnie dla koneksji politycznych. Dla sojuszu z moim ojcem i stryjem. Nawet gdybym była brzydką wiedźmą, ożeniłby się ze mną, bo zależało mu na przyjaźni mego ojca. Nikt nigdy nie wmówi mi, że było inaczej.

– Tak, ale ty kochasz ojca, prawda, matko? – zapytała Lorelei.

Mergh zapatrzyła się w ogień na wielkim palenisku. Czy kochała Ariowista? No cóż, później może już tak. Kiedy pojęła, że żaden inny los nie będzie jej pisany. Ojciec nie pytał jej o zdanie, dając za żonę synowi wodza Swebów. Nie obchodziło go, co ona pomyśli. Miała dać wnuki, gwarancję trwałości przymierza. Na szczęście jako pierwszy urodził się Skuld, potem drugi syn, który żył ledwie siedem dni, a potem Lorelei. Więcej dzieci Mergh nie miała i prawdę mówiąc, dziękowała za to losowi. Była lojalna wobec swego męża, bo tego od niej wymagano, poza tym znała twarde germańskie prawa, ale czy go kochała i była z nim szczęśliwa, tego powiedzieć nie umiała. Dobrze im było w łożu, temu zaprzeczyć nie mogła, poza tym Ariowist był człowiekiem honoru i za to go ceniła. Ale miłość? To była dobra rozrywka na długie zimowe wieczory za Renem. Życie nie składało się jednak z poezji i miłosnych uniesień, o tym Mergh boleśnie przekonała się wiele lat temu.

Adair ze swego miejsca obserwowała pierwszą żonę swego ojca. Mergh nie była głupia, Adair doskonale o tym wiedziała. To Lorelei, pomimo swej powagi i pozornego rozsądku, porażała czasem naiwnością.

W głębi duszy Adair czuła rozczarowanie i smutek. To nie ją ojciec zaproponował na szpiega, czyli żonę, dla celtyckiego władcy. A Adair nie była na tyle głupia, by nie wiedzieć, o co tak naprawdę chodzi ojcu. Bynajmniej nie o sojusz! No, może też przy okazji, Ariowist jednak zbyt był przebiegły, by nie wykorzystać sytuacji. Germanie i Celtowie nie przepadali za sobą do tego stopnia, że jedni nie wydawali swoich córek za synów drugich, tak więc Ariowist chciał najwidoczniej upiec dwie pieczenie na jednym ogniu – i tego Adair, w przeciwieństwie do Lorelei, była całkowicie świadoma. Adair zastanawiała się, czy Mergh również o tym wie. Ależ na pewno wie! Nie jest głupia!

– Dziecko drogie, kocham twego ojca – przyznała teraz matka Lorelei. – Ale głupstwem byłoby mniemać, że tak było od początku. Kiedy mój ojciec wydał mnie za mąż, byłam młodsza od ciebie. Bałam się. Ariowist był ode mnie sporo starszy, dojrzalszy, miał dwie nałożnice zza północnego morza, z plemienia Swearów, jego ojciec budził we mnie przerażenie, a poza tym nasze ziemie leżały dalej na wschód, nad Łabą, gdzie klimat był cieplejszy niż nad Renem. Urodziłam Skulda w samym środku zimy, kiedy Ariowist wybrał się na wyprawę wojenną. Byłam sama, przerażona, w otoczeniu obcych osób, miałam może szesnaście lat, może mniej nawet. Doprawdy nie jest łatwo młodej dziewczynie w takich okolicznościach.

– Boję się tego Arwerna – powiedziała nagle Lorelei.

Adair poruszyła się w swoim kącie.

– Ja się go nie boję – odezwała się, chociaż wiedziała, że nie powinna wtrącać się w rozmowę kobiet wyżej postawionych od siebie. – Jeżeli ty nie chcesz, siostro, to ja wyjdę za niego za mąż.

Mergh i Lorelei spojrzały na nią ze zdumieniem. Nie chodziło o to, że Lorelei gardziła młodszą siostrą, ale jednak

zawsze uważała ją za kogoś gorszego od siebie. Teraz także skrzywiła się z irytacją, że Adair zabiera głos. Zanim zdołała się odezwać, Mergh zrobiła to za nią.

– Ty, Adair?! – prychnęła. – Nie sądzisz, że jesteś na to cokolwiek za młoda?

– Dopiero co powiedziałaś, szlachetna Mergh, że byłaś w moim wieku, kiedy wydano cię za mego ojca – zauważyła Adair.

– O, to ogromna różnica – stwierdziła Mergh.

– A to dlaczego? – uniosła się Adair. – Bo nie posiadam twojej urody i powabu? Bo jestem niezgrabna i brzydka? To jest główna przyczyna, że ojciec wybrał na żonę dla tego człowieka właśnie Lorelei?

Mergh miała wrażenie, że zapędzono ją w kozi róg. Chyba po raz pierwszy w życiu odczuwała dyskomfort z tego powodu, że młoda dziewczyna tak trafnie odgadła jej myśli.

Tymczasem właśnie w tej chwili druga małżonka, niespecjalnie piękna, ale za to obdarzona innymi cnotami, weszła do sieni w otoczeniu mężczyzn, którzy wnosili martwego, wypatroszonego jelenia.

– Dajcie go zaraz na ruszt – zarządziła. – Ariowist i jego drużyna zapewne zmęczeni wrócą z podróży. Do wieczora powinno się upiec.

Mergh wstała.

– Tym jednym jeleniem chcesz nakarmić wojsko naszego męża? – zapytała.

Zwykle to ona dbała o pożywienie, czasami robiła to właśnie Grynhilda, która jednak na co dzień służyła Ariowistowi w inny sposób. Była jego doradcą w sprawach Celtów, ponieważ płynnie mówiła w ich języku.

– Tego jelenia upolowałam sama – odparła hardo Grynhilda. – Korzystając z faktu, że nasz małżonek i jego wojowie pojechali do obozu za wzgórzami, udałam się z drużyną na polowanie. Jeżeli trzeba, zaszlachtuje się też wieprza. Ale spójrz, Mergh, jaka wielka sztuka. My, kobiety, możemy przecież zjeść zupę albo gulasz.

Mergh obejrzała zdobycz i doszła do wniosku, że nie warto spierać się z Grynhildą (zwłaszcza z Grynhildą uzbrojoną w oszczep i miecz). Druga żona Ariowista chętnie jeździła na polowania, w ogóle charakteryzował ją pociąg do walki, a Ariowist nie zabraniał jej wprawiania się w wojennym rzemiośle.

– Ostatecznie może być z tego pieczeń – zgodziła się. – Wydasz odpowiednie polecenia, Grynhildo?

Adair odłożyła swoją robotę i podeszła do matki.

– Słyszałaś, że Lorelei ma iść jako żona do kraju Arwernów? – zapytała szeptem.

Grynhilda zdejmowała właśnie płaszcz z wilczego futra. Jej szeroką twarz o wydatnych kościach policzkowych wykrzywił grymas.

– Adair, nie mów, że chciałabyś być na jej miejscu. – Zaśmiała się cicho. – Celtowie nie są tacy jak my. Ten człowiek, Wercyngetoryks… słyszałam o nim.

– I co słyszałaś, matko? – dopytywała się Adair.

– Miał za żonę wiedźmę z Sein. Córkę najwyższej kapłanki. Jest wielce uczony w sztuce wojennej. To wojownik, Adair. Z krwi i kości. Tak jak twój ojciec. Ale jest młody, porywczy i gwałtowny. Lorelei nie idzie tam jako upragniona żona. On chce związać się z twoim ojcem.

– Ale matko, ja jestem bardziej biegła w językach niż Lorelei – protestowała Adair. – Czemu ja nie mogę…

Grynhilda przerwała jej ruchem ręki.

– Adair, Wercyngetoryks jest młody i pragnie pięknej kobiety, wobec czego Ariowist mu ją da. Swoje oczy i uszy. Myślisz, że jestem idiotką? Jak myślisz, kto pojedzie razem z nią?

– Matko, nie mówisz chyba poważnie! – oburzyła się Adair. – Mam być jej sługą?

– Nie sługą. Krewną. Ona będzie żoną, ty zakładniczką. Taki jest zwyczaj. Będziesz się tam zajmowała nie tylko tym co tu, w domu. Ty będziesz pośrednikiem między Arwernami a Ariowistem. Wiem coś, czego nie wie Mergh, bo jest na to za głupia – zachichotała Grynhilda.

– Co takiego wiesz, matko?

– Wiem, że Helwetowie chcą ruszyć na ziemie Eduów i Sekwanów, bo im własnej ziemi za mało – odparła Grynhilda w zamyśleniu. – A kiedy oni ruszą, zjawią się tu Rzymianie.

– Rzymianie! – Adair ze zdumienia i strachu zaparło dech. – Dlaczego akurat oni?

Grynhilda spoglądała gdzieś daleko przed siebie. Niewidzącym wzrokiem błądziła po wielkiej sieni. Nie dostrzegała mężczyzn nadziewających jelenia na ruszt ani służby czy dziewek krzątających się wokół, Mergh tkającej ubranie ani Lorelei siedzącej nad swoją robotą. Widziała inny świat, wąskie, brudne uliczki, śmierdzące zaułki, brunatne wody Tybru i mężczyzn w togach przechadzających się po Forum w asyście niewolników. Gdyby ona sama nie ukradła złota swej babki, gdyby nie zdążyła przed swoimi krewnymi urodzonymi w niewoli, pewnie nadal byłaby niewolnicą. Ale Grynhilda nie miała najmniejszego zamiaru sczeznąć w rzymskiej niewoli.

– Moja córko – odezwała się, powracając do rzeczywistości. – Rzymianie nie pozwolą, by Celtowie, nieważne jakiej nacji, przeszli przez ich prowincję. A Orgetoryks musi tamtędy iść, innej drogi nie ma, chyba że przez ziemie Germanów. Kiedyś, pięćdziesiąt lat temu, jak nie więcej, moje plemię szukało lepszej ziemi. I Mariusz wyciął w pień Cymbrów i Teutonów. Nie pytaj, z jakiego powodu. Rzymianie nikogo nie dopuszczą do swoich ziem i do swoich bogactw. A zatem, moje dziecko, jeśli Rzymianie tu dotrą, wybuchnie wojna, i to bardzo szybko. A słyszałam, kto teraz otrzymał najwyższą władzę w Rzymie. Jego imię nie jest mi obce.

Cezar… – myślała Grynhilda. Tak, znała go. Znała bardzo dobrze, była bowiem niewolnicą w domu jego ciotki Julii, żony Mariusza. Wiedziała, jakim człowiekiem jest ów Cezar. Przerażał ją, a trzeba przyznać, że niewiele rzeczy na tym świecie było w stanie przestraszyć Grynhildę. To między innymi dlatego Ariowist wziął ją za żonę: znała od podszewki dom rzymskich patrycjuszy. Wiedziała, jakimi są ludźmi. Znała ich mowę. Znała język celtycki. Znała mowę Greków. Ona wiedziała, na co się zanosi, i dziękowała bogom, że to nie Adair miała zostać żoną jednego z Arwernów. Bo prędzej czy później Cezar zdejmie maskę, pokaże swoje prawdziwe, drapieżne oblicze, a wtedy Celtowie sięgną po broń. Lorelei może sobie ginąć, bogowie z nią, ale Adair nie. Grynhilda wiedziała, że będzie gotowa zrobić wszystko, by ocalić życie córce. Nawet jeśli to oznaczałoby, że Adair trafi do rzymskiej niewoli. Dostanie wtedy bowiem tyle złota i srebra, że zdoła się szybko wykupić. A kiedy wróci do Germanii, tu będzie już spokój.

Grynhilda wiedziała to bez nic niewartych wróżb Huldy. Była w Rzymie dostatecznie długo, by wiedzieć, że wróżby służą polityce. Niech sobie Mergh siedzi w otoczeniu służby, niech się raduje swą pozycją, bo niebawem już może ją stracić. Grynhilda nie dbała o swe własne życie. Zależało jej na dobru Adair. Ona sama zbyt wiele musiała przejść pomimo swoich trzydziestu ledwie lat. Wyśle Adair do Arwernów, niech uczy się sztuki szpiegowania. Niech zdobędzie pozycję wśród swoich pobratymców. Niech pozna kulturę Celtów, ich zwyczaje. To wyjdzie jej tylko na dobre. A Lorelei niech dalej dba o swą urodę i nic poza tym. I niech sobie wzdycha do Jorga. Grynhilda wiedziała, że w obliczu prawdziwego zagrożenia uroda niewiele pomaga, bo pozbawieni moralności żołnierze będą gwałcić wszystko, co stanie im na drodze: kobiety, dziewczynki, młodych chłopców, stare baby, nawet owce i kozy, jeśli będą płci żeńskiej. Jej babka na własnej skórze doświadczyła, czym jest żołnierska chuć. Przeżyć coś takiego to żadna przyjemność.

– Adair, uwierz mi, jesteś w lepszej sytuacji – zapewniła córkę. – I naprawdę nie masz czego zazdrościć swej siostrze. Każdej z was pisany jest taki los, jaki same sobie zgotujecie. Ty masz głowę na karku. A to znacznie bardziej przydatne niż piękna buzia.

Z tymi słowami Grynhilda odwróciła się, by powrócić do mężczyzn, którzy nadziali już jelenia na ruszt, oraz by wydać im dodatkowe polecenia. Mergh obserwowała ją spod oka. Lorelei siedziała z pochyloną głową, jej piękne włosy połyskiwały srebrem. Dwie żony Ariowista i dwie jego córki oceniały się nawzajem. Wiedziały, że ich los leży całkowicie w rękach wodza Swebów. Los Lorelei miał się niedługo objawić.

Opowieści celtyckie. Cena przywództwa

Wydanie pierwsze, ISBN 978-83-8083-512-2

© Karolina Janowska i Wydawnictwo Novae Res 2017

Wszelkie prawa zastrzeżone. Kopiowanie, reprodukcja lub odczyt jakiegokolwiek fragmentu tej książki w środkach masowego przekazu wymaga pisemnej zgody wydawnictwa Novae Res.

REDAKCJA: Paweł Pomianek

KOREKTA: Katarzyna Czapiewska

OKŁADKA: Paulina Radomska-Skierkowska

KONWERSJA DO EPUB/MOBI: InkPad.pl

WYDAWNICTWO NOVAE RES

al. Zwycięstwa 96 / 98, 81-451 Gdynia

tel.: 58 698 21 61, e-mail: sekretariat@novaeres.pl, http://novaeres.pl

Publikacja dostępna jest w księgarni internetowej zaczytani.pl.

Wydawnictwo Novae Res jest partnerem

Pomorskiego Parku Naukowo-Technologicznego w Gdyni.