Redakcja: Anna Żółcińska

Projekt okładki: Urszula Szkuta-Kruk

Skład: Camélia Dizajn

Opracowanie wersji elektronicznej:

Copyright © 2023 by Poltext Sp. z o.o.

All rights reserved

Warszawa 2023

Wszelkie prawa zastrzeżone. Nieautoryzowane rozpowszechnianie całości lub fragmentów niniejszej publikacji w jakiejkolwiek postaci zabronione. Wykonywanie kopii metodą elektroniczną, fotograficzną, a także kopiowanie książki na nośniku filmowym, magnetycznym, optycznym lub innym powoduje naruszenie praw autorskich niniejszej publikacji. Niniejsza publikacja została elektronicznie zabezpieczona przed nieautoryzowanym kopiowaniem, dystrybucją i użytkowaniem. Usuwanie, omijanie lub zmiana zabezpieczeń stanowi naruszenie prawa.

Poltext Sp. z o.o.

www.wydawnictwoslowko.pl

wydawnictwo@wydawnictwoslowko.pl

ISBN 978-83-8175-546-7 (format epub)

ISBN 978-83-8175-547-4 (format mobi)

Wstęp

Uwielbiasz język angielski? Pasjonujesz się kulturą krajów anglojęzycznych? Przygotowujesz się do konkursu z języka angielskiego, a jednocześnie czujesz się zagubiona/zagubiony wśród nadmiaru linków i sfrustrowana/sfrustrowany liczbą polecanych lektur? Challenge to Win. Przygotuj się i wygraj konkurs z angielskiego to książka właśnie dla Ciebie!

Challenge to Win. Przygotuj się i wygraj konkurs z angielskiego to książka dla wszystkich uczniów szkół podstawowych, którzy chcieliby spróbować swoich sił w Olimpiadzie Języka Angielskiego lub w konkursach kuratoryjnych, oraz dla tych, którzy chcą poszerzyć swoją wiedzę na temat kultury krajów anglojęzycznych, poznać nowe słownictwo i opanować zaawansowane struktury gramatyczne.

Z opracowanej przez zespół doświadczonych anglistek książki korzystać mogą nauczyciele poszukujący interesujących materiałów na zajęcia dodatkowe i przygotowujący uczniów do udziału w najbardziej prestiżowych konkursach.

Challenge to Win składa się z trzech części:

 Vocabulary Challenge

Ta część zawiera pogrupowane tematycznie listy idiomów, phrasal verbs oraz innych wyrazów pojawiających się w arkuszach konkursowych. Autorki omawiają też inne często testowane zagadnienia, jak słowotwórstwo czy słowa, które uczącym się sprawiają najwięcej kłopotów, jak na przykład false friends. Po każdym rozdziale znajdziesz zestaw ćwiczeń skonstruowanych na wzór zadań konkursowych wraz z kluczem odpowiedzi. Dodatkowe wsparcie nauczyciele i uczniowie znajdą w aplikacji Insta.Ling, która pozwoli powtórzyć słownictwo zebrane w książce oraz wiele innych wyrazów.

 Grammar Challenge

W tej części zostały omówione wszystkie zagadnienia gramatyczne testowane podczas konkursów. Struktury gramatyczne objaśnione są hasłowo, ze szczególnym naciskiem na konstrukcje wykraczające poza program szkoły podstawowej oraz te, które uczniom sprawiają największe problemy. Po każdym rozdziale znajdziesz zestaw ćwiczeń skonstruowanych na wzór zadań konkursowych wraz z kluczem odpowiedzi.

 Culture Challenge

To niezastąpione źródło wyczerpującej wiedzy wymaganej od uczestników konkursów językowych. Wśród omawianych tematów znajdują się:

podstawowe dane i fakty o Wielkiej Brytanii, USA i innych państwach anglojęzycznych

geografia

historia

życie społeczne i polityczne

edukacja

nauka i technika

muzyka

sztuka

literatura

kino

teatr

sport i czas wolny

święta i zwyczaje

Liczne quizy i ćwiczenia pozwolą zdobyć i usystematyzować wiedzę niezbędną podczas konkursów bez konieczności wertowania licznych książek i przeglądania setek stron internetowych.

1. People

 Names

Idioms: proper names

Jack of all trades złota rączka; doubting Thomas niewierny Tomasz, niedowiarek; every Tom, Dick and Harry wszyscy, każdy; average/ordinary Joe przeciętny Kowalski; average/ordinary/plain Jane przeciętna Kowalska; peeping Tom podglądacz; smart alec/clever Dick mądrala, przemądrzała osoba; keep up with the Joneses nie być gorszym od sąsiadów

 Stages of life

Wordbuilding: stages of life

Noun

Noun

infant niemowlę

infancy niemowlęctwo, wczesne dzieciństwo

child (l.m. children) dziecko

childhood dzieciństwo

youth młodzieniec

youth młodość

adolescent osoba w wieku dojrzewania

adolescence wiek dojrzewania

adult dorosły

adulthood dorosłość

Words easily confused: teenage or teenager?

Teenager to nastolatek, a przymiotnik teenage nastoletni występuje tylko przed rzeczownikiem:

My daughter is a teenager/teenage girl (nie: My daughter is teenage).

Prepositions: age

be in one’s (early/mid/late) teens być (młodym/średnim/późnym) nastolatkiem

be in one’s (early/mid/late) twenties/thirties, etc. być po dwudziestce/trzydziestce itd.

be under age być niepełnoletnim; come of age osiągnąć pełnoletniość

Idioms: age

be in one’s prime/be in the prime of one’s life być w kwiecie wieku; be no spring chicken (pot.) być nie pierwszej młodości; be over the hill (pot.) mieć już z górki, być w podeszłym wieku; breathe out one’s last wydać ostatnie tchnienie; give up the ghost (pot.) wyzionąć ducha; kick the bucket (pot.) umrzeć; push up the daisies (pot.) gryźć kwiatki od spodu; be six feet under być pogrzebanym; dead and buried/dead as a doornail (pot.) zmarły; zapomniany; from (the) cradle to (the) grave od kołyski aż po grób, od najmłodszych lat po schyłek życia

 The Looks

Words easily confused: fit, match, or suit?

Fit to pasować pod względem rozmiaru:

Those trousers don’t fit – they’re too small.

Match oznacza pasować do czegoś, np. kolorystycznie:

This bow tie doesn’t match the shirt.

Suit oznacza pasować komuś, być twarzowym. Rzeczownik suit oznacza garnitur:

This suit really suits you. You look awesome.

Wordbuilding: adjectives

Niektóre przymiotniki powstają od rzeczowników przez dodanie końcówki ~d/~ed:

dot kropka → dotted w kropki

freckles piegi → freckled piegowaty

platform koturn → platformed na koturnie

Wiele takich przymiotników to złożenia dwóch wyrazów:

middle-aged man mężczyzna w średnim wieku; blue-eyed beauty niebieskooka piękność; white-haired lady siwowłosa dama; old-fashioned boots staromodne buty; high-heeled shoes buty na wysokim obcasie; broad-brimmed hat kapelusz z szerokim rondem

Phrases: gestures and facial expressions

shake one’s head pokręcić głową; nod (one’s head) skinąć głową; point one’s finger (at) wskazać palcem (na); wave one’s hand pomachać ręką, clap one’s hands klaskać; fold one’s arms skrzyżować ramiona; shrug one’s shoulders wzruszyć ramionami; keep one’s fingers crossed skrzyżować palce (odpowiednik polskiego trzymać kciuki); make a face zrobić minę; grin from ear to ear/grin like a Cheshire cat uśmiechać się od ucha do ucha

 Personality

Wordbuilding: character

adjective

noun

proud dumny

pride duma

ambitious ambitny

ambition ambicja

imaginative z dużą wyobraźnią

imagination wyobraźnia

tolerant tolerancyjny

tolerance tolerancja

(dis)honest (nie)uczciwy

(dis)honesty (nie)uczciwość

considerate liczący się z innymi

consideration wyrozumiałość; wzgląd (na kogoś/coś)

stubborn uparty

stubbornness upór

polite uprzejmy, grzeczny

politeness uprzejmość, grzeczność

kind dobry, uprzejmy

kindness uprzejmość

selfish samolubny

selfishness samolubność

Antonyms

adjective

adjective (antonym)

honest uczciwy

dishonest nieuczciwy

reliable niezawodny

unreliable niesolidny, zawodny

obedient posłuszny

disobedient nieposłuszny

kind uprzejmy

unkind nieuprzejmy

loyal lojalny

disloyal nielojalny

patient cierpliwy

impatient niecierpliwy

sensitive wrażliwy

insensitive niewrażliwy

Idioms: character

lazybones leń; couch potato osoba, która najchętniej spędza czas przed telewizorem; mouse potato osoba, która najchętniej spędza czas przed komputerem; live wire osoba bardzo aktywna; smart alec osoba przemądrzała i pewna siebie; busybody/nosy parker ktoś wścibski; chatterbox ktoś gadatliwy; wet blanket/spolisport malkontent, smutas; ktoś, kto psuje innym zabawę; daredevil osoba, która lubi ryzyko; gate-crasher ktoś kto pojawia się bez zaproszenia, np. na przyjęciu; fair-weather friend fałszywy przyjaciel, przyjaciel do pierwszych kłopotów; shrinking violet osoba bardzo nieśmiała

 Saying

Beauty is only skin-deep. Uroda jest powierzchowna, uroda to nie wszystko.

 Exercises

1. Uzupełnij brakujące litery, tak by powstałe słowa odpowiadały podanym definicjom. Każda kreska odpowiada jednej brakującej literze. Wymagana jest pełna poprawność ortograficzna wpisywanych słów.

1. Obese – o _ _ _ _ _ _ _ _ _

2. More formal than a tie – b _ _ - t _ _

3. Shoes or bags are often made of it – l _ _ _ _ _ _

4. A small round element to fasten e.g. a cardigan – b _ _ _ _ _

5. To smile broadly – g _ _ _

6. A way of walking, in particular in the army – m _ _ _ _

7. On a teenager’s face – p _ _ _ _ _ s

8. After the first name and before the surname – m _ _ _ _ _ _ _ _ _

2. Uzupełnij każde z poniższych zdań jednym słowem poprawnym pod względem leksykalnym i gramatycznym. Każda kreska odpowiada jednej brakującej literze. Wymagana jest pełna poprawność ortograficzna wpisywanych słów.

1. He is a photographer by _ _ o _ _ s _ _ _ _ , but works in a shop.

2. Despite her age, my grandma has just a few _ _ _ n _ _ _ s.

3. When I am _ _ b _ r _ _ _ _ _ _ , I always blush.

4. She doesn’t have to use any foundation because her _ _ m p _ _ _ _ _ _ is perfect.

5. Jack lost his wife and now he is a _ _ d _ w _ _ .

6. The old woman is very _ _ n d - _ _ a _ _ e _ . She helps all the homeless cats.

7. His gorgeous _ _ o _ attracts girls everywhere he goes.

8. You need to take _ h _ _ m _ _ clothes when you hike in the mountains. It may become cold quickly.

3. Uzupełnij luki, przekształcając wyrazy w nawiasach tak, aby otrzymać logiczne i poprawne gramatycznie zdania. Wymagana jest pełna poprawność ortograficzna wpisywanych wyrazów.

1. It is time to buy a new dress because this one is ________________ . (FASHION)

2. Those shoes are not ________________ , so please avoid all puddles. (WATER)

3. I prefer a ________________ sweater. (NECK)

4. You can’t enter the temple wearing a ________________ blouse. (SLEEVE)

5. Why does she pretend to be a silly, ________________ chick? (HEAD)

6. She is such a ________________ ! It is hard to interrupt her, no matter what you have to say. (CHAT)

7. Not everyone in her family is ________________ towards her – some think it was her fault. (SYMPATHY)

8. Please put on your ________________ . Cleaning in a dress is not comfortable. (WEAR)

9. His main problem is his ________________ . (PATIENT)

10. Those ________________ trousers look bad on you – you’re too short for them. (SIZE)

4. Uzupełnij luki, wstawiając właściwe wyrazy spośród podanych, tak aby otrzymać logiczne i poprawne gramatycznie zdania.

own up come across dwell on take up keep in with sb

1. Well, don’t ________________ it, kid. Let’s forget about it. (contemplate)

2. He is not as confident as he ________________ . (seem)

3. My child ________________ to breaking this beautiful vase. (confess)

4. Please ________________ him! He can help you in difficult situations. (stay friendly)

5. It is time to ________________ a different sport, hopefully something more interesting than golf. (start)

5. Uzupełnij luki, wstawiając właściwy przyimek, tak aby otrzymać logiczne i poprawne gramatycznie zdania.

1. Why are you so dressed _____________ ? This is a regular meeting, nothing official.

2. Is it possible to let those trousers _____________ ? My son’s growing up so fast.

3. Please do your shirt _____________ . I will help you with the tie.

4. Roll _____________ your sleeves and get back to work.

5. It’s cold, we need to wrap _____________ before we leave.

6. W podanych poniżej parach zdań w miejsce każdej z luk wstaw jeden wyraz, który poprawnie uzupełnia obie luki.

1.

a. At the end of the play all actors took a ________________ .

b. Take it off from your head, the ________________ looks just funny.

2.

a. You shouldn’t ________________ this blouse. Maybe someone else would like to use it.

b. I swear I saw a ________________ of joy on her face.

3.

a. My brother is a leader of this ________________ .

b. You can use a rubber ________________ around those boxes.

4.

a. I bet Ike will solve this problem because he is really ________________ .

b. You look nicer in this ________________ dress. Dark colours are not for you.

5.

a. Let’s go, the ________________ starts in 30 minutes!

b. The blouse and jacket ________________ your eyes.

7. Uzupełnij luki, wstawiając właściwy idiom spośród podanych, tak aby otrzymać logiczne i poprawne gramatycznie zdania.

smart alec gate-crasher daredevil Jack of all trades busybody

long face couch potato peeping Tom pain in the neck wet blanket

1. He won’t go with us because he is a real _____________ and does nothing all holidays.

2. Without an invitation you’d be a _____________ .

3. I will ask you for help with this renovation because you’re a _____________ and you know how to fix things.

4. You’re such a _____________ ! You think you always know better.

5. Please, pull down the blinds. Our neighbour is a _____________ .

6. You are not a _____________ – you don’t have to jump.

7. We shouldn’t invite him. He is a _____________ and will spoil all the fun.

8. Sheila is a _____________ . If you tell her a secret, everyone will know.

9. I do not like kids, so working in a kindergarten can be a _____________ .

10. Has anything bad happened? Why the _____________ ?

8. Przetłumacz na język angielski podane w nawiasach fragmenty zdań, tak aby otrzymać logiczne i gramatycznie poprawne wypowiedzi. W częściach zdań w języku angielskim nie wolno niczego zmieniać.

1. She _____________ (uśmiechnęła się znacząco) at the boy. She liked him a lot.

2. We _____________ (gapiliśmy się z otwartymi ustami) as she was quarreling with the teacher.

3. Please, _____________ (chodź na palcach), the kids are already sleeping.

4. You must be very patient with your son because he has reached ____________ (wiek dojrzewania).

5. Did you know that she _____________ (zmarła na) cancer?

6. My son usually ______________ (wzrusza ramionami) when I ask about his opinion.

7. You must ______________ (trzymać kciuki) tomorrow. I have a very important exam.

8. My father is _____________ (po sześćdziesiątce). Answer key: 1. 1. overweight 2. bow-tie 3. leather 4. button 5. grin 6. march 7. pimples 8. middle name 2. 1. profession 2. wrinkles 3. embarrassed 4. complexion 5. widower 6. kind-hearted 7. look 8. thermal 3. 1. unfashionable/old-fashioned 2. waterproof 3. polo-neck 4. sleeveless 5. empty-headed 6. chatterbox 7. sympathetic 8. loungewear 9. impatience 10. oversized 4. 1. dwell on 2. comes across 3. owned up 4. keep in with 5. take up 5. 1. up 2. out 3. up 4. up 5. up 6. 1. bow 2. tear 3. band 4. bright 5. match 7. 1. couch potato 2. gate-crasher 3. Jack of all trades 4. smart alec 5. peeping Tom 6. daredevil 7. wet blanket 8. busybody 9. pain in the neck 10. long face 8. 1. smirked 2. gaped/were gaping 3. tiptoe 4. adolescence 5. had died of 6. shrugs (his shoulders) 7. keep your fingers crossed 8. in his sixties

2. House and neighbourhood

 Houses

Words easily confused: floor, story, or storey?

Floor ma dwa znaczenia: podłoga i piętro. W brytyjskim angielskim ground floor to parter, first floor – pierwsze piętro itd. W amerykańskim angielskim first floor to parter, second floor – pierwsze piętro itd. Wyraz storey (BrE)/story (AmE) piętro, poziom, kondygnacja informuje, ile pięter ma budynek, np. a single-storey building budynek jednokondygnacyjny. Storey/story często występuje w złożeniach, np. multi-storey car park.

Words easily confused: room, place, site, or venue?

Room jako rzeczownik policzalny to pomieszczenie, pokój. Room w użyciu niepoliczalnym to miejsce, przestrzeń:

I’d take your luggage in our car, but unfortunately there’s no room for it.

Place oznacza miejsce w sensie obszaru:

He vividly described those exotic places.

Słowa site miejsce użyjemy przede wszystkim, kiedy mówimy o celu, do jakiego dane miejsce jest przeznaczone, np. construction site, the site of a battle. Venue to miejsce jakiegoś wydarzenia, np. the venue for the Olympic Games, concert venue.

Idioms: home

come home to sb dotrzeć do kogoś, stać się jasnym; bring sth home to sb uświadomić kogoś o czymś, be home and dry przebrnąć przez coś, mieć coś za sobą; home sweet home nie ma to jak w domu; make yourself at home czuj się jak u siebie w domu; home truth gorzka prawda (słyszana od kogoś na swój temat); close to home trafny, celny, bolesny; be home free mieć najgorsze za sobą

Wordbuilding: house repairs

Verb

Noun

renovate remontować, odnawiać

renovation remont, renowacja

redecorate odnawiać

redecoration remont, odnowienie

refurbish remontować, odnawiać

refurbishment odnowienie, remont

restore odnawiać, przeprowadzać renowację

restoration renowacja, odnowienie

repair naprawiać, reperować

repair naprawa*

*Uwaga! Reparation to odszkodowanie, zadośćuczynienie.

Words easily confused: broken or out of order?

Broken znaczy pęknięty, rozbity, uszkodzony mechanicznie, zniszczony. W odniesieniu do urządzeń preferuje się użycie wyrażeń out of order/not working niedziałający, zepsuty:

What a pity that my smartwatch is broken!

There was a short circuit and Meg’s computer is out of order.

Wordbuilding: re~

Przedrostek re~ nadaje czasownikowi znaczenie zrobić coś jeszcze raz/na nowo, np. rebuild odbudować, przebudować, repaint przemalować, odmalować, reuse wykorzystać ponownie:

We’re in two minds about whether to rebuild the house.

Idioms: everyday objects

bed of roses życie usłane różami; get out of bed on the wrong side wstać lewą nogą, być w złym humorze; put sth on the back burner odłożyć coś na później, wstrzymać się z czymś; light-bulb moment chwila olśnienia; go down the pan pójść na marne, przepaść; everything but the kitchen sink wszystko, co wpadnie w ręce; wszystko, co można sobie wyobrazić

 Neighbourhood

Words easily confused: district, neighbourhood, or quarter?

District to dzielnica postrzegana jako jednostka administracyjna lub część miasta, w której skoncentrowana jest jakaś działalność, np. the financial/entertainment district dzielnica finansowa/rozrywkowa. Neighbourhood to okolica, sąsiedztwo. Quarter odnosi się do dzielnic zamieszkałych przez konkretną grupę etniczną czy narodowościową, np. the Chinese quarter of Paris dzielnica chińska w Paryżu.

Wordbuilding: describing a neighbourhood

Do opisu okolicy czy budynku można użyć przymiotników złożonych: run-down zaniedbany, popadający w ruinę; well-connected dobrze skomunikowany; low-rise o niskiej zabudowie; high-rise o wysokiej zabudowie; built-up gęsto zabudowany.

 Renting a flat

Words easily confused: rent or hire?

W brytyjskim angielskim rent znaczy wynajmować i odnosi się do sytuacji, kiedy wynajmuje się coś na dłużej i regularnie uiszcza opłatę:

Luke had to rent a flat, as he had no place to stay.

Czasownik hire wynajmować, wypożyczać w brytyjskim angielskim używany jest w sytuacji, gdy opłata za wynajem jest jednorazowa:

Why don’t we hire a sailing boat tomorrow?

W amerykańskim angielskim nie ma takiego rozróżnienia.

Lease oznacza wynajmować, wydzierżawić:

The company leased an entire skyscraper for their offices.

Wynajmować coś komuś to rent/rent sth out, hire/hire sth out, lease/lease sth out to sb:

After she retired, my aunt rented one of her rooms to a student.

W brytyjskim angielskim używa się też wyrazu let wynajmować (komuś):

He wouldn’t make ends meet if he didn’t own a flat to let.

 Saying

Home is where the heart is. Twój dom jest tam, gdzie twoje serce.

 Exercises

1. Wpisz brakujące słowa, tak by odpowiadały podanym definicjom. Liczba kresek odpowiada liczbie liter w brakującym słowie. Wymagana jest pełna poprawność ortograficzna wpisywanych słów.

1. A house with only one floor – _ _ _ _ _ _ _ _

2. The area between one flight of stairs and another – _ _ _ _ _ _ _

3. A small hole in a front door that helps to see who is in front of them – _ _ _ _ _ _ _ _

4. A loan taken from a bank used to buy a house or a flat – _ _ _ _ _ _ _ _

5. A part of a door that allows moving it – _ _ _ _ _

6. A small house in the mountains – _ _ _ _ _ _

7. A small room where you can keep all supplies – _ _ _ _ _ _

8. A building where students live – _ _ _ _

2. Uzupełnij każde z poniższych zdań jednym lub dwoma słowami poprawnymi pod względem leksykalnym i gramatycznym. Każda kreska odpowiada jednej brakującej literze. Wymagana jest pełna poprawność ortograficzna wpisywanych słów.

1. I keep my vacuum cleaner and a broom in a _ _ _ l _ t _ _ o _ _ .

2. They have moved into a r _ _ - d _ _ _ house and now will have to renovate it.

3. A large, expensive house is called a _ _ n _ _ _ _ .

4. The view is so _ _ c _ _ _ _ s _ _ _ . I can see a lot of trees and a lake.

5. Cars aren’t allowed here because it is a p _ _ _ _ _ _ _ _ n zone.

6. Could you please _ _ _ u _ _ the carpets?

7. I keep all the documents in the upper _ _ _ w _ _ .

8. You need to call a plumber because water’s dripping from a _ e _ _ _ pipe.

3. Uzupełnij luki, przekształcając wyrazy w nawiasach tak, aby otrzymać logiczne i poprawne gramatycznie zdania. Wymagana jest pełna poprawność ortograficzna wpisywanych wyrazów.

1. I don’t know if we can afford the ________________ now. (REPAIR)

2. My friend always rents an ________________ flat when on holiday in tropical countries. (CONDITION).

3. This is our ________________ , who keeps the keys to all the rooms. (LADY)

4. My family lives in a big ________________ house (DETACH). Each child has its own bedroom.

5. I bought a beautiful ________________ to my bedroom. It will hold all my towels. (DRESS)

6. Don’t throw the bottles away. I will ________________ them. (USE)

7. This is a typical ________________ area and the air is very polluted here. (INDUSTRY)

8. The ________________ is tomorrow so I will need a lot of boxes. (MOVE)

9. The ________________ will take a few months and then we will be able to sell the house. (FURBISH)

10. You need to look for a completely ________________ house so that you can move in at once. (FURNITURE)

4. Uzupełnij luki, wstawiając właściwe wyrazy spośród podanych, tak aby otrzymać logiczne i poprawne gramatycznie zdania.

put in take out let out do up drop in

1. We can ________________ the table. It will be cheaper than buying a new one. (renovate)

2. Can you ________________ after work? (visit)

3. When I get the job, I will ________________ a flat close to it. (rent)

4. We’re going to get a new kitchen sink ________________ . (installed)

5. Dinner is ready so now I will ________________ the plates. (take from the shelf)

5. Uzupełnij luki, wstawiając właściwy przyimek, tak aby otrzymać logiczne i poprawne gramatycznie zdania.

1. Someone should look ______________ the chimney because it can be blocked.

2. Let’s eat ________________ today. It is snowing heavily.

3. I will rent the room ________________ because I need more money.

4. Every Friday my dad mops ________________ all the floors.

5. We need to stock ________________ . The prices will go up.

6. W podanych poniżej parach zdań w miejsce każdej z luk wstaw jeden wyraz, który poprawnie uzupełnia obie luki.

1.

a. We live on the sixth ________________ with no lift.

b. My kid likes playing on the ________________ .

2.

a. When I was a child, I wanted to be an astronaut and go to _______________ .

b. There’s a lot of ________________ in our new house, so we will keep all the furniture.

3.

a. Poland is my home ________________ .

b. My grandmother was brought up in the ________________ with many farm animals around.

4.

a. I used to live in a rural ________________ and had my own vegetable garden.

b. This phone has a broad ________________ of applications.

5.

a. Please hurry up, the match goes ________________ .

b. I used to ________________ with my boyfriend, but we split up last month.

7. Uzupełnij luki, wstawiając właściwy idiom spośród podanych, tak aby otrzymać logiczne i poprawne gramatycznie zdania.

close to home everything but the kitchen sink light-bulb moment make yourself at home get out of bed on the wrong side put sth on the back burner go down the pan home truth home sweet home home free

1. I like traveling, but there is no place like home. _________________ !

2. He is in a bad mood. Probably he _________________ .

3. I had to _________________ my plans _________________ because I am short of money now.

4. It was a _________________ for me when I realized how to solve the issue.

5. All my efforts _________________ as I cannot fix the dishwasher.

6. She took _________________ – that’s why her suitcase is so heavy.

7. Please _________________ and I’ll get back in a minute.

8. I will tell you a _________________ now. John is not your father.

9. When you finish all the paperwork, you are _________________ .

10. Those photos we looked at yesterday hit too _________________ . I don’t like those memories.

8. Przetłumacz na język angielski podane w nawiasach fragmenty zdań, tak aby otrzymać logiczne i gramatycznie poprawne wypowiedzi. W częściach zdań w języku angielskim nie wolno niczego zmieniać.

1. This _________________ (umowa najmu) is valid till the end of the month.

2. Did you remember to pay the _________________ (rachunki za media)?

3. You need to pay _________________ (z góry) for three months.

4. Anna bought a new flat and has invited us to a/an _________________ (parapetówkę).

5. Our _________________ (dzielnica mieszkaniowa) is very old – we’ve got many historic buildings and monuments.

6. I keep all my lingerie in the bedroom in a/an _________________ (komodzie).

7. We are going to buy a/an _________________ (przyczepę kempingową) and go on holiday.

8. I will mow the lawn and _________________ (przyciąć żywopłot).

Answer key: 1. 1. bungalow 2. landing 3. peephole 4. mortgage 5. hinge 6. chalet 7. pantry 8. dorm 2. 1. utility room 2. run-down 3. mansion 4. picturesque 5. pedestrian 6. vacuum 7. drawer 8. leaky 3. 1. repair 2. air-conditioned 3. landlady 4. detached/semi-detached 5. dresser 6. reuse 7. industrial 8. removal 9. refurbishment 10. furnished 4. 1. do up 2. drop in 3. let out 4. put in 5. take out 5. 1. up 2. in 3. out 4. up 5. up 6. 1. floor 2. space 3. country 4. area 5. live 7. 1. Home sweet home 2. got out of bed on the wrong side 3. put, on the back burner 4. light-bulb moment 5. went down the pan 6. everything but the kitchen sink 7. make yourself at home 8. home truth 9. home free 10. close to home 8. 1. lease 2. utility bills 3. in advance 4. house-warming party 5. residential area 6. chest of drawers 7. caravan 8. trim the hedge

3. Means of Transport and Travel

 Transport

Phrasal verbs: on the move

get on (a train/bus/plane) wsiadać do (pociągu/autobusu/samolotu); get off (a train/bus/plane) wysiadać z (pociągu/autobusu/samolotu); get into (a car/taxi) wsiadać do (samochodu/taksówki); get out of (a car/taxi) wysiadać z (samochodu/taksówki); stop over zrobić postój; speed up przyspieszyć; pull away ruszyć z miejsca; pull off ruszać; zjeżdżać (z drogi); pull out odjeżdżać; pull over zjeżdżać na pobocze

Idioms: transport

jump on the bandwagon podążać za modą; robić to, co wszyscy; wykorzystać koniunkturę; round the bend ekscentryczny, szalony; drive somebody round the bend doprowadzać kogoś do szału; be in the same boat (as somebody) jechać na tym samym wózku; być w podobnej/analogicznej przykrej sytuacji; burn one’s boats spalić za sobą mosty; miss the boat nie wykorzystać okazji, przegapić coś, spóźnić się; rock the boat stwarzać problemy, robić zamieszanie; throw somebody under the bus rzucić kogoś wilkom na pożarcie; poświęcić kogoś dla własnych korzyści; zdradzić sojusznika dla własnego dobra; drive somebody up the wall doprowadzać kogoś do szału; hit the road ruszyć w drogę, wyruszyć w podróż; iść/wrócić (do siebie); (be) plain sailing (być) łatwym, (być) prostym, bułka z masłem; that ship has sailed/that train has left the station ta okazja/szansa minęła bezpowrotnie; miss the bus przegapić coś, spóźnić się

 Travel

Wordbuilding: adjectives

Do wyrażeń związanych z podróżą należą przymiotniki złożone według schematu przymiotnik + rzeczownik, np. a last-minute offer oferta z ostatniej chwili, oraz liczebnik + rzeczownik, np. a four-star hotel hotel czterogwiazdkowy, a one-way ticket bilet w jedną stronę.

Phrases: way

be on one’s way udawać się gdzieś, być w drodze; be on the way out wychodzić z mody, tracić na popularności; change one’s ways zmienić się na lepsze; give way to something/somebody ustępować (czemuś/komuś); zapadać się (pod ciężarem); get in the way of somebody/something przeszkadzać komuś/w czymś, kolidować z czymś, zawadzać, wchodzić w drogę, plątać się pod nogami; keep out of somebody’s way schodzić komuś z drogi; laugh all the way to the bank obłowić się, zbić majątek; make way (for) zrobić miejsce (dla), zrobić przejście (dla); ustąpić

 Saying

Don’t cross the bridge till you come to it. Nie martw się na zapas.

 Exercises

1. Wpisz brakujące słowa, tak by odpowiadały podanym definicjom. Liczba kresek odpowiada liczbie liter w brakującym słowie. Wymagana jest pełna poprawność ortograficzna wpisywanych słów.

1. A long boat to carry freight on rivers or canals – _ _ _ _ _

2. Money you pay for public transport – _ _ _ _

3. A separate room on a train – _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _

4. Very fast (about e.g. train) – _ _ _ _ _

5. A journey to explore new places – _ _ _ _ _ _ _ _ _ _

6. An aircraft that flies without an engine – _ _ _ _ _ _

7. A plan of a journey – _ _ _ _ _ _ _ _ _

8. A part of an airport where planes take off and land – _ _ _ _ _ _

2. Uzupełnij każde z poniższych zdań jednym lub dwoma słowami poprawnymi pod względem leksykalnym i gramatycznym. Każda kreska odpowiada jednej brakującej literze. Wymagana jest pełna poprawność ortograficzna wpisywanych słów.

1. P _ _ _ _ t _ _ _ _ s can feel safe here. Cars are not allowed in this area.

2. When the plane lands, our employee will be waiting for you in the _ _ _ _ v _ l _ _ _ n _ _ .

3. Every day the ticket i _ _ _ _ _ _ _ r checks our tickets.

4. I need to collect my suitcase. Let’s go to the _ a g _ _ _ _ c _ _ _ _ .

5. Once on the train, we’ll be able to buy drinks in the _ _ f _ _ _ _ _ _ .

6. You must wash your car because it has mud on the _ o n _ _ _ .

7. Take the first exit at the _ o _ _ _ _ b _ _ _ .

8. There’s always a traffic jam at the _ _ n _ t _ _ _ here.

3. Uzupełnij luki, przekształcając wyrazy w nawiasach tak, aby otrzymać logiczne i poprawne gramatycznie zdania. Wymagana jest pełna poprawność ortograficzna wpisywanych wyrazów.

1. This is really a ________________ flight, so you’d better take something nice to read. (LONG)

2. The additional cost for ________________ baggage is €25. (SIZE)

3. If you took up our ________________ offer, you could go on holiday even tomorrow. (MINUTE)

4. On the trail you must pay attention to the ________________ . (WAY)

5. We have decided to take a ________________ because the local roads are always jammed. (WAY)

6. I need a ________________ as my legs are stiff and aching. (STOP)

7. If you don’t want to miss the train, you should check the ________________ . (TIME)

8. The price of the flight includes only ________________ and hand luggage. (FARE)

9. I will take the ________________ as this is not my first flight and I have already seen the views. (SEAT)

10. The ________________ must be sent via email. (CANCEL)

4. Uzupełnij luki, wstawiając właściwe wyrazy spośród podanych, tak aby otrzymać logiczne i poprawne gramatycznie zdania.

pull out get on stop over get into speed up

1. We will ________________ so that I can tank up and buy a coffee. (have a break)

2. Please, ________________ . We’ve got only 10 minutes left. (hurry up)

3. A police car ________________ in front of me. (cut off)

4. It’s raining! ________________ the car quickly. (enter)

5. ________________ the bus, it leaves in a minute! (enter)

5. Uzupełnij luki, wstawiając właściwy przyimek, tak aby otrzymać logiczne i poprawne gramatycznie zdania.

1. You must pull ________________ from this place because it’s mine.

2. Pull ________________ the motorway and take the local road.

3. Please pull ________________ . There is something wrong with the car.

4. She always gets ________________ at this bus stop and walks home.

5. When you get ________________ of the taxi, do not forget to take the suitcase.

6. W podanych poniżej parach zdań w miejsce każdej z luk wstaw jeden wyraz, który poprawnie uzupełnia obie luki.

1.

a. We’re going to ________________ a very long journey to Israel next summer.

b. Let’s ________________ dinner before Kate arrives.

2.

a. I am going to ________________ to Barcelona this weekend.

b. This ________________ is annoying. It buzzes all the time.

3.

a. The ________________ train is faster but more expensive.

b. Please ________________ yourself more clearly.

4.

a. Such long rambles ________________ me out.

b. I should change the ________________ in my car, this one is flat.

5.

a. I would like to ________________ hang-gliding.

b. I could ________________ with a holiday.

7. Uzupełnij luki, wstawiając właściwy idiom spośród podanych, tak aby otrzymać logiczne i poprawne gramatycznie zdania.

hit the road go round the bend plain sailing know the ropes in the same boat burn one’s boats make way rock the boat off the back of a lorry drive somebody up the wall

1. I think that he ________________ in this stressful situation.

2. Kate, we’re ________________ . Our grades in maths are terrible.

3. Although I’m leaving, I don’t want to ________________ , so let’s stay in touch.

4. It must have fallen ________________ , because it is seems too cheap.

5. You are ________________ ! Please clean the room and do your homework!

6. We are packed, so we can ________________ .

7. The situation is clear now, so please don’t ________________ anymore.

8. English is very easy, so the exam will be ________________ .

9. ________________ for the ambulance!

10. I have been working here for the last 5 years, so I know everyone and ________________ as well.

8. Przetłumacz na język angielski podane w nawiasach fragmenty zdań, tak aby otrzymać logiczne i gramatycznie poprawne wypowiedzi. W częściach zdań w języku angielskim nie wolno niczego zmieniać.

1. I damaged the bonnet and the _________________ (przednią szybę) in the accident.

2. My neighbour got to the seaside _________________ (autostopem).

3. I love _________________ (przechadzać się promenadą) in the summer.

4. I will not _________________ (ustąpić) in this matter. I need the car.

5. You can buy only a _________________ (bilet w jedną stronę). I will pick you up after school.

6. Don’t worry, I will _________________ (złapać okazję) later on.

7. Last year we booked a ___________________ (apartament hotelowy) for our wedding anniversary.

8. In the summer we are going to learn ______________________ (nurkować z akwalungiem).

Answer key: 1. 1. barge 2. fare 3. compartment 4. rapid 5. expedition 6. glider 7. itinerary 8. runway 2. 1. Pedestrians 2. arrival lounge 3. inspector 4. baggage claim 5. buffet car 6. bonnet 7. roundabout 8. junction 3. 1. long-haul 2. oversized 3. last-minute 4. waymarks 5. freeway 6. stopover 7. timetable 8. airfare 9. aisle seat 10. cancellation 4. 1. stop over 2. speed up 3. pulled out 4. Get into 5. Get on 5. 1. away 2. off 3. over 4. off 5. out 6. 1. make 2. fly 3. express 4. tire 5. do 7 1. is going round the bend 2. in the same boat 3. burn my boats 4. off the back of a lorry 5. driving me up the wall 6. hit the road 7. rock the boat 8. plain sailing 9. Make way 10. know the ropes 8. 1. windscreen 2. hitch-hiking 3. strolling the esplanade 4. give in 5. one-way ticket 6. thumb a lift 7. hotel suite 8. scuba diving

4. The Body and Health

 The Body

Idioms: parts of the body

hold/keep somebody at arm’s length trzymać kogoś na dystans; in cold blood z zimną krwią; blood, sweat and tears krew, pot i łzy (o ciężkiej pracy, wysiłku); get blood from/out of stone zdobywać coś z wielkim trudem; make somebody’s blood boil doprowadzić kogoś do wściekłości; make somebody’s blood freeze/run cold przerazić kogoś; zmrozić komuś krew w żyłach; one’s own flesh and blood krew z krwi i kość z kości; własna rodzina, krewny; spill blood przelewać krew; beat out one’s brain wytężać mózg; intensywnie myśleć; brainbox bardzo inteligentna osoba; pick somebody’s brains radzić się kogoś; wypytywać kogoś; rack one’s brains (about something) łamać sobie (nad czymś) głowę; be all ears zamienić się w słuch; be wet behind the ears być niedoświadczonym; go in one ear and out the other wpadać jednym uchem i wypadać drugim; have an ear for something mieć do czegoś ucho (do muzyki, do języków itp.); turn a deaf ear (to something) puszczać coś mimo uszu; laugh in somebody’s face śmiać się komuś w żywe oczy; find one’s feet adaptować się do nowej sytuacji czy otoczenia, poczuć się pewnie; have/get itchy feet nie móc usiedzieć w miejscu; have a finger in every pie/in many pies maczać we wszystkim palce, być zaangażowanym w wiele spraw; have green fingers mieć rękę do roślin; catch somebody red-handed złapać kogoś na gorącym uczynku; know something by heart znać coś na pamięć; learn something by heart uczyć się czegoś na pamięć; pull somebody’s leg nabierać/naciągać kogoś; Break a leg! Powodzenia!, Połamania nóg!; be/have a big mouth mieć za długi język, być plotkarzem; pay through the nose przepłacić; keep one’s nose out of something nie wtrącać się do czegoś; poke/stick one’s nose into something wtykać/wściubiać w coś nos; see no further than the end of one’s nose nie widzieć dalej niż czubek własnego nosa; have butterflies in one’s stomach czuć zdenerwowanie, tremę, podniecenie, ekscytację, „motyle w brzuchu”; frog in one’s throat chrypka; have/get a frog in one’s throat stracić głos; mieć coś w gardle; be all thumbs mieć dwie lewe ręce, kiepsko sobie radzić z pracami manualnymi; be under somebody’s thumb być pod czyjąś kontrolą, być pod czyimś pantoflem; bite one’s tongue ugryźć się w język, nie powiedzieć czegoś, czego można by potem żałować; hold one’s tongue trzymać język za zębami, milczeć na jakiś temat; on the tip of one’s tongue na końcu języka; tongue-in-cheek żartobliwy, ironiczny; with tongue in cheek ironicznie; żartem; (be) long in the tooth za stary (na coś), (mieć) swoje lata; sweet tooth słabość do słodyczy, bycie łasym na słodycze; łasuch na słodycze

Words easily confused: ill or sick?

Ill chory występuje głównie po czasownikach be być, fall (in) i get stać się:

Stella skipped the rehearsal because she was ill.

Mike was unlucky to fall in ill at the very beginning of his holiday.

Ill nie łączy się z nazwami konkretnych chorób. Można zastosować konstrukcję ill with..., w której po with podaje się objawy choroby, np. gorączkę czy ból głowy:

Stella skipped the rehearsal because she was ill with a fever.

Sick w brytyjskim angielskim oznacza chory, jeśli zajmuje pozycję przed rzeczownikiem:

Sorry to be writing in haste: I’m nursing my sick mother.

W brytyjskim angielskim sick po be być oraz feel czuć się oznacza mający mdłości:

Oh gosh, I’m going to be sick. Where’s the toilet?

 Illness

Phrases: ill

Ill łączy się często z przysłówkami: dangerously/gravely/seriously poważnie, critically/severly/acutely ciężko, extremely bardzo, chronically chronicznie, incurably nieuleczalnie, terminally/fatally/mortally śmiertelnie, slightly/rather trochę, mentally psychicznie.

Phrases: diseases

Z nazwami chorób i ich objawami łączą się czasowniki have i suffer from cierpieć na:

Stella skipped the rehearsal because she had flu.

Z mniej poważnymi chorobami łączy się też catch złapać, np. catch a cold złapać przeziębienie. Recover (from sth) to wyzdrowieć (z).

Words easily confused: ache or pain?

Do określenia bólu określonych części ciała używa się rzeczowników złożonych z ache ból, np. toothache ból zęba, headache ból głowy, earache ból ucha. Chest pains to bóle w klatce piersiowej, a sore throat – ból gardła. By powiedzieć, że coś kogoś boli, użyjemy czasownika hurt lub – rzadziej – ache:

Ouch! I’ve burnt myself and it hurts!

My legs hurt/ache after yesterday’s long walk.

Words easily confused: prescription, receipt, reception, or recipe?

Prescription to recepta, prescribe medicines – przepisywać leki. Nie pomyl prescription z wyrazami: receipt paragon, kwit, reception recepcja, przyjęcie czy recipe przepis kucharski.

Prepositions and phrasal verbs: illness

go down with sth rozchorować się na coś; get over sth wyjść z (choroby), pass out zemdleć; pass away umrzeć, odejść; be laid up with sth leżeć w łóżku z powodu choroby; pull through dojść do siebie, wyzdrowieć; operate on sb operować kogoś; vaccinate sb against sth zaszczepić kogoś przeciw czemuś

Wordbuilding: ~less, ~ful, and ~ness

~less w przymiotnikach oznacza brak jakiejś cechy, np. painless bezbolesny, sleepless bezsenny, restless niespokojny. Przeciwne znaczenie nadaje przymiotnikom przyrostek ~ful (nie: ~full) – oznacza on, że jakaś cecha jest obecna, np. painful bolesny, stressful stresujący, harmful szkodliwy.

Przyrostek ~ness dodany do przymiotnika tworzy z niego rzeczownik, np. sleepless + ness = sleeplessness bezsenność, weak + ness = weakness słabość.

Idioms: health and illness

be green about the gills czuć się marnie/niedobrze, mieć mdłości; be/feel off colour marnie się czuć; be/feel under the weather słabo się czuć; on one’s last legs na ostatnich nogach, wycieńczony; sick as a dog chory; be in the pink/be as right as rain być w dobrej formie; feel on the top of the world/feel like a million dollars czuć się świetnie; look the picture of health wyglądać jak okaz zdrowia

 Saying

An apple a day keeps the doctor away. Jedz codziennie jabłko, lekarza widuj rzadko.

 Exercises

1. Wpisz brakujące słowa, tak by odpowiadały podanym definicjom. Liczba kresek odpowiada liczbie liter w brakującym słowie. Wymagana jest pełna poprawność ortograficzna wpisywanych słów.

1. A part of a face above the eyebrows – _ _ _ _ _ _ _ _

2. A short finger, first on the side – _ _ _ _ _

3. A break in a bone – _ _ _ _ _ _ _ _

4. A specialist concerned with disorders of the eye – _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _

5. A piece of material and a frame to carry the sick – _ _ _ _ _ _ _ _ _

6. A serious lung illness – _ _ _ _ _ _ _ _ _

7. A pill that dissolves in the mouth – _ _ _ _ _ _ _

8. A person killed or injured – _ _ _ _ _ _ _ _

2. Uzupełnij każde z poniższych zdań jednym słowem poprawnym pod względem leksykalnym i gramatycznym. Każda kreska odpowiada jednej brakującej literze. Wymagana jest pełna poprawność ortograficzna wpisywanych słów.

1. He couldn’t take part in the match as his ankle was _ _ r _ _ n _ _ .

2. I feel terrible _ t _ _ _ _ g on my skin and I scratch all the time.

3. If you have problems with your heart, they will put you to hospital on a cardiology w _ _ _ .

4. After the accident, he was taken to hospital and had a long _ _ _ g _ r _ .

5. When he was 70 years old, he went _ e _ _ but didn’t want to use a hearing aid.

6. You should visit an _ _ o _ _ _ y _ _ _ _ _ _ _ _ _ with this aching ear.

7. Nowadays she is staying at home because she is on _ _ t _ _ _ _ t _ leave.

8. I will be late tomorrow as I have a medical c _ _ _ _ - _ p.

3. Uzupełnij luki, przekształcając wyrazy w nawiasach tak, aby otrzymać logiczne i poprawne gramatycznie zdania. Wymagana jest pełna poprawność ortograficzna wpisywanych wyrazów.

1. Being a real ________________, Alice has no trouble passing her exams. (BOX)

2. The diagnosis was shocking for all of us, but on the other hand _______________ is very common these days. (DEPRESS)

3. After an unhealthy dish I was suffering from ________________ . (DIGEST)

4. He was hit by a classmate and now he has a ________________ . (NOSE)

5. You need to use a lot of suntan lotion to prevent ________________ . (SUN)

6. After the surgery you must start a ________________ . (TREAT)

7. Medical ________________ is compulsory before you start this job. (EXAMINE)

8. This drug is available on ________________ only. (PRESCRIBE)

9. I feel terrible physical ________________ and I must see the doctor. (WEAK)

10. Chemicals can be ________________ to people. (HARM)

4. Uzupełnij luki, wstawiając właściwe wyrazy spośród podanych, tak aby otrzymać logiczne i poprawne gramatycznie zdania.

pass away pass out pull through throw up work out

1. After the long physical effort in the heat he just _______________ . (faint)

2. A good way to lose weight is to go to the gym and ______________ . (exercise)

3. My grandma ________________ five years ago. (died)

4. After a long time and with some help of the doctor he’s finally ____________ . (recover)

5. I think the milk has gone off. I tried it and _______________ a few minutes later. (vomit)

5. Uzupełnij luki, wstawiając właściwy przyimek, tak aby otrzymać logiczne i poprawne gramatycznie zdania.

1. Please be patient, you will get _____________ it. But it takes time.

2. Having contacted a sick person you can also come _____________ the flu.

3. After the bite my legs or arms always swell _____________ .

4. The pain let _____________ after the painkiller.

5. Have you shaken _____________ the cold yet?

6. W podanych poniżej parach zdań w miejsce każdej z luk wstaw jeden wyraz, który poprawnie uzupełnia obie luki.

1.

a. If I ________________ away during the operation, my wife must be informed.

b. When your sugar level is too low, you can ________________ out.

2.

a. I must ________________ an X-ray because my leg hurts.

b. I’ll ________________ a serious test next Monday.

3.

a. In autumn you can easily ________________ a cold.

b. Hurry up, we need to ________________ the bus.

4.

a. I am ________________ of this neighbourhood. I am moving out.

b. When I am ________________ , I always stay at home.

5.

a. Students should learn this poem by ________________ .

b. Before the ________________ attack he didn’t go to the doctor very often.

7. Uzupełnij luki, wstawiając właściwy idiom spośród podanych, tak aby otrzymać logiczne i poprawne gramatycznie zdania.

off colour sweet tooth in cold blood find one’s feet pick somebody’s brains wet behind the ears have an ear for something green about the gills itchy feet all thumbs

1. The murderer shot him _____________ .

2. Since this is a new task for you, please ask a senior manager for help, because you are still _____________ .

3. We need to call a plumber in order to fix this tap as you are _____________ .

4. This chocolate is for you. I know that you’re a _____________ .

5. I prefer to stay at home tonight because I feel a bit _____________ .

6. I won’t be able to eat much during the dinner because I am _____________ .

7. In this case I am not sure what to do. I’d better ________________ John’s _____________ about it.

8. I think we should organize some piano lessons for Barbara. She _____________ music.

9. Congratulations to you! You have been working here just for a month and have already _____________ your _____________ .

10. Jonathan gets _____________ quite often and travels a lot.

8. Przetłumacz na język angielski podane w nawiasach fragmenty zdań, tak aby otrzymać logiczne i gramatycznie poprawne wypowiedzi. W częściach zdań w języku angielskim nie wolno niczego zmieniać.

1. You can speak now. I’m _____________ (zamieniam się w słuch).

2. I will tell you something, but my mother’s not supposed to find out, so please _____________ (trzymaj język za zębami).

3. Please call an ambulance – he’s having _____________ (problemy z oddychaniem).

4. Oh my God, why do you have a _____________ (podbite oko)?

5. Doctor Jackson _____________ (operuje) Rebecca at the moment.

6. Amy is laid up with a ______________ (wredną infekcją).

7. Last week I was _________________ (strasznie chory) and unable to do the shopping.

8. Do you have any lozenges? I have a _____________ (chrypkę).

Answer key: 1. 1. forehead 2. thumb 3. fracture 4. ophthalmologist 5. stretcher 6. pneumonia 7. lozenge 8. casualty 2. 1. sprained 2. itching 3. ward 4. surgery 5. deaf 6. otolaryngologist 7. maternity 8. check-up 3. 1. brainbox 2. depression 3. indigestion 4. nosebleed 5. sunburn 6. treatment 7. examination 8. prescription 9. weakness 10. harmful 4. 1. passed out 2. work out 3. passed away 4. pulled through 5. threw up 5. 1. over 2. down with 3. up 4. up 5. off 6. 1. pass 2. have 3. catch 4. sick 5. heart 7. 1. in cold blood 2. wet behind the ears 3. all thumbs 4. sweet tooth 5. off colour 6. green about the gills 7. pick, brains 8. has an ear for 9. found, feet 10. itchy feet 8. 1. all ears 2. hold your tongue 3. breathing difficulties 4. black eye 5. is operating on 6. nasty bug 7. sick as a dog 8. frog in my throat

5. Sport and Leisure

 Sportspeople

Wordbuilding: sportspeople

Sportowiec to sportsperson/athlete (niezależnie od płci); sportsman sportowiec mężczyzna, sportswoman sportowiec kobieta. Nazwy sportowców z poszczególnych dziedzin to:

a. słowa powstałe przez dodanie końcówki ~er do nazwy sportu, np. skier narciarz, wrestler zapaśnik, diver nurek, boxer bokser, archer łucznik, footballer piłkarz

b. słowa zakończone na ~ast lub ~ist, np. gymnast gimnastyk, cyclist kolarz

c. rzeczowniki złożone z wyrazem player gracz, np. basketball player koszykarz, football player piłkarz, tennis player tenisista

d. rzeczowniki z wyrazem athlete: athlete sportowiec, lekkoatleta, biathlete biatlonista

Words easily confused: referee or umpire?

Sędzia sportowy to referee (np. w boksie, koszykówce, piłce nożnej, hokeju, rugby, zapasach) lub umpire (np. w baseballu, tenisie, badmintonie, pływaniu i siatkówce).

W tenisie foot fault judge to sędzia z tylnej linii, a net (cord) judge – sędzia serwisowy.

 Doing sports

Words easily confused: sports equipment

Tabela zawiera nazwy kijów i kijków używanych w różnych sportach:

hockey, curling

stick

baseball

bat

golf

club

skiing

pole

billiards, pool

cue

Wordbuilding: protection

Helmet to kask, mouthguard – ochraniacz na zęby. Nazwy ochraniaczy na inne części ciała to rzeczowniki złożone z wyrazem pad, np. shin pad nagolennik, knee pad nakolannik, elbow pad ochraniacz na łokieć.

Phrases: ball

bounce a ball odbijać piłkę; catch a ball złapać piłkę; get the ball zdobyć piłkę; hit a ball odbić piłkę (rakietą, kijem); kick a ball kopać piłkę; miss a ball nie złapać piłki/nie trafić w piłkę; throw a ball rzucać piłkę; fly over sth przelecieć nad czymś; rebound odbić się; roll toczyć się

Idioms: sport

breast the tape być pierwszym na mecie; chuck/throw in the towel poddać się; keep the ball rolling podtrzymywać rozmowę lub działanie, utrzymywać coś w toku; move the goalposts zmieniać reguły/zasady (np. gry po jej rozpoczęciu); on the ropes bezradny, bezsilny; bliski porażki; rozłożony na łopatki; one-horse race zawody, konkurs, wyścig itp., w których jeden z uczestników ma zdecydowaną przewagę; spoilsport ktoś, kto psuje innym zabawę; win/lose by a short head wygrać/przegrać o włos

 Saying

You can’t win them all. / You win some, you lose some. Raz na wozie, raz pod wozem.

 Exercises

1. Wpisz brakujące słowa, tak by odpowiadały podanym definicjom. Liczba kresek odpowiada liczbie liter w brakującym słowie. Wymagana jest pełna poprawność ortograficzna wpisywanych słów.

1. A person who watches a match or show – _ _ _ _ _ _ _ _ _

2. An area where tennis or squash is played – _ _ _ _ _

3. A person trained in gymnastics – _ _ _ _ _ _ _

4. A person who keeps an eye on rules of the game, especially in baseball or tennis – _ _ _ _ _ _

5. A place where football or rugby is played – _ _ _ _ _

6. Men’s swimming shorts – _ _ _ _ _ _

7. A special kind of shoes for footballers – _ _ _ _ _ _

8. A sport where competitors jump over a high bar using a pole – _ _ _ _ _ _ _ _ _

2. Uzupełnij każde z poniższych zdań jednym słowem poprawnym pod względem leksykalnym i gramatycznym. Każda kreska odpowiada jednej brakującej literze. Wymagana jest pełna poprawność ortograficzna wpisywanych słów.

1. Before our son took up baseball, we had to buy all necessary _ q _ _ _ _ _ _ _ .

2. The _ _ o _ _ was cheering during the event.

3. The boxer I support lost, but I don’t think the _ _ f _ _ _ _ was fair.

4. We can’t play _ n _ _ _ _ _ , because we haven’t got a cue.

5. Jack won a gold medal throwing a _ _ v _ _ _ n.

6. I always wear my knee _ _ d _ when roller-skating.

7. She won the world record in 200 metres h _ _ _ _ _ _ .

8. Our _ _ a _ k _ _ _ _ _ needs a new pair of gloves for the next match.

3. Uzupełnij luki, przekształcając wyrazy w nawiasach tak, aby otrzymać logiczne i poprawne gramatycznie zdania. Wymagana jest pełna poprawność ortograficzna wpisywanych wyrazów.

1. All sportspeople must be very ________________ to win. (PERSEVERE)

2. The second ________________ was much more balanced. (FINAL)

3. He has a good physique to do ________________ . (LIFT)

4. The ________________ increased at the beginning of the year. (MEMBER)

5. In this match, Jack Brown is the ________________ . Nobody can threaten him. (RUN)

6. She didn’t practice much last year and she is an ________________ in this game. (DOG)

7. His position on the field is the ________________ . (KEEP)

8. Please leave your things in the ________________ before the training. (LOCK)

9. Those two teams are very ________________ . (COMPETE)

10. ________________ has made this sport pretty unfair and boring. (CORRUPT)

4. Uzupełnij luki, wstawiając właściwe wyrazy spośród podanych, tak aby otrzymać logiczne i poprawne gramatycznie zdania.

warm up pick up sign up take up get into

1. When I get better, I will ________________ for the sports club again. (join)

2. I ________________ swimming last year and it helped me to lose weight. (start)

3. Please ________________ the new sports kit tomorrow morning. (collect)

4. It is incredible how she ________________ shape following the diet and working out. (get fit)

5. My suggestion is that you should all ________________ before we start playing. (stretch muscles)

5. Uzupełnij luki, wstawiając właściwy przyimek, tak aby otrzymać logiczne i poprawne gramatycznie zdania.

1. The doctors said that I should give ________________ all sports because my spine is in a bad condition.

2. I will take part ________________ this tournament and I hope for a gold medal.

3. Stick ________________ it! You can succeed!

4. How did you make ________________ what the coach was saying?

5. When the pain eases ________________ , I will get back to football.

6. W podanych poniżej parach zdań w miejsce każdej z luk wstaw jeden wyraz, który poprawnie uzupełnia obie luki.

1.

a. Let’s go to the ________________ tomorrow, I love dancing.

b. In order to play golf, you need to buy a ________________ .

2.

a. Next term I am going to start a French ________________ .

b. Look how big this golf ________________ is! We can play all day long.

3.

a. No one has won today: it’s a ________________ .

b. Could you ________________ a colourful flower for me?

4.

a. Do you think Brazil will continue to ________________ the record?

b. You don’t have to ________________ my hand anymore.

5.

a. Women love ________________ jewellery.

b. Did you realise that the baseball ________________ is actually square?

7. Uzupełnij luki, wstawiając właściwy idiom spośród podanych, tak aby otrzymać logiczne i poprawne gramatycznie zdania.

on the ropes jump the gun personal best keep the ball rolling call the shots lose by a short head on the ball across-the-board sink or swim ball is in my court

1. I’m not sure if I should take the offer but the _______________ now. I will let you know.

2. They’ve met just a few times so far and now they are talking about marriage. It is _______________ for me.

3. I need to stay _______________ today. This is my lifetime opportunity.

4. We should _______________ and we will finish the project today.

5. For some time, our business was _______________ , but now it brings profit.

6. You shouldn’t worry so much. It was your first tournament and you _______________ . Next time you will win.

7. His decision had an _______________ effect on our company. I think everyone is satisfied now.

8. I am the boss here and I _______________ .

9. This exam was my _______________ . I have never done better.

10. You have to make a decision today, _______________ .

8. Przetłumacz na język angielski podane w nawiasach fragmenty zdań, tak aby otrzymać logiczne i gramatycznie poprawne wypowiedzi. W częściach zdań w języku angielskim nie wolno niczego zmieniać.

1. _______________ (Czy masz ochotę) going for a coffee?

2. He was _______________ (zły na) the result. He knew he could win.

3. I’ve got a little bit _______________ (bez kondycji) sitting behind my desk.

4. The rules are not complex, but there’s plenty of them. You must really _______________ (zagłębić się w) them.

5. The athlete _______________ (nadrabia) lack of strength in agility.

6. The player could score a goal during a _______________ (rzut wolny), but he failed.

7. You should have a short _______________ (przerwę) and collect your thoughts.

8. In your condition, _______________ (intensywne ćwiczenia) is not advisable. Answer key: 1. 1. spectator 2. court 3. gymnast 4. umpire 5. pitch 6. trunks 7. spikes 8. pole vault 2. 1. equipment 2. crowd 3. referee 4. snooker 5. javelin 6. pads 7. hurdles 8. goalkeeper 3. 1. persevering/perseverant 2. semi-final 3. weightlifting 4. membership 5. front-runner 6. underdog 7. goalkeeper 8. locker room 9. competitive 10. Corruption 4. 1. sign up 2. took up 3. pick up 4. got into 5. warm up 5. 1. up 2. in 3. at 4. out 5. off 6. 1. club 2. course 3. draw 4. hold 5. diamond 7. 1. ball is in my court 2. jumping the gun 3. on the ball 4. keep the ball rolling 5. on the ropes 6. lost by a short head 7. across-the-board 8. call the shots 9. personal best 10. sink or swim 8. 1. Do you fancy 2. mad about 3. out of condition 4. dig deep into 5. makes up for 6. free kick 7. time out 8. strenuous exercise